Depesze
Priorytety zbrojeniowe w 1,5-bilionowym budżecie obronnym USA

W rekordowo wysokiej propozycji budżetu obronnego (wzrost o 42%) odzwierciedlone zostały priorytety administracji Trumpa dotyczące zwiększonej produkcji okrętów i nowych zdolności kosmicznych.

Irańskie zagrożenie rakietowe dla Izraela

Jednym z deklarowanych celów Izraela w wojnie z Iranem jest neutralizacja jego potencjału rakietowego. W trakcie konfliktu Iran zmieniał taktykę i skalę ataków na Izrael i pomimo zawieszenia broni z USA może zachować wciąż znaczący arsenał pocisków średniego zasięgu.

Kolejne wybory w Serbii z nieprawidłowościami i nadużyciami

Przebieg częściowych wyborów samorządowych w Serbii z 29 marca br. w 10 gminach potwierdził nieprawidłowości i nadużycia przy głosowaniach w tym państwie. Utrwalanie uchybień demokracji coraz bardziej rzutuje na proces integracji Serbii z Unią Europejską.

Niepewny wynik: Węgry przed wyborami parlamentarnymi

12 kwietnia br. premier Viktor Orbán i jego partia Fidesz – Węgierski Związek Obywatelski będą zabiegać o siódme (piąte z kolei od 2010 r.) zwycięstwo w wyborach parlamentarnych na Węgrzech. Tymczasem w sondażach niezwiązanych z władzą prowadzi Partia Szacunku i Wolności (TISZA) Pétera Magyara.

Przywódca junty wojskowej w Mjanmie zostaje prezydentem

3 kwietnia były generał Min Aung Hlaing został wybrany przez parlament na urząd prezydenta. Ma to stworzyć pozory cywilnej władzy, jednak w praktyce decydującą rolę w państwie będzie nadal odgrywała armia.

Mołdawia zdecydowała o opuszczeniu Wspólnoty Niepodległych Państw

2 kwietnia br. proeuropejska większość w mołdawskim Parlamencie przegłosowała na wniosek rządu Alexandru Munteanu wypowiedzenie umów stanowiących WNP z 1991 i 1993 r. Mołdawia opuści organizację po roku od notyfikowania decyzji w Sekretariacie Wykonawczym Wspólnoty w Mińsku.

Dyplomatyczna ofensywa Zełenskiego na Bliskim Wschodzie

Impas w negocjacjach w sprawie zakończenia rosyjskiej agresji i przedłużająca się amerykańsko-izraelska wojna przeciwko Iranowi stanowią wyzwanie dla Ukrainy. Szansą dla tego państwa jest natomiast jego doświadczenie w obronie przed zagrożeniem dronowym, które prezydent Zełenski próbuje wykorzystać w polityce wobec państw Bliskiego Wschodu.

Partia premiera Armenii prowadzi w przedwyborczych sondażach

Umowa Społeczna Nikola Paszyniana może liczyć na 33,6% poparcia, a główna siła opozycyjna Silna Armenia na 11,4%. Jednak aż 37% wyborców nie wie lub odmawia odpowiedzi na pytanie, na kogo odda swój głos w wyborach parlamentarnych 7 czerwca br.

Stabilny poziom wykorzystania juana w transakcjach międzynarodowych

Według danych SWIFT udział juana w globalnych płatnościach wyniósł w styczniu br. 3,13%. Był to duży wzrost w porównaniu z drugą połową 2025 r. Nie okazał się jednak trwały, a perspektywy dedolaryzacji pozostają ograniczone.

Bułgaria i Ukraina zawarły umowę o współpracy obronnej

30 marca br. premier rządu technicznego Bułgarii Andrej Gjurow i prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski podpisali w Kijowie 10-letnią umowę o współpracy obronnej. Celem jest zagwarantowanie dalszego wsparcia Ukrainy wobec możliwej reorientacji polityki Bułgarii po wyborach planowanych na 19 kwietnia.

Wojna na Bliskim Wschodzie pogłębia globalny kryzys humanitarny

Ataki USA i Izraela w Iranie i Libanie zwiększają potrzeby humanitarne, podnoszą koszty działania organizacji pomocowych i powiększają lukę w finansowym wsparciu dla potrzebujących.

Amerykańscy eksperci z zakresu prawa międzynarodowego krytykują działania USA w Iranie

List otwarty z 2 kwietnia br. podpisany przez ponad 100 czołowych prawników z amerykańskich uczelni wpisuje się w szersze społeczne niezadowolenie wywołane wojną.

Sekretarz stanu USA kontaktuje się z premierem Gruzji

Pod koniec marca br. doszło do rozmowy telefonicznej między Marco Rubio a Iraklim Kobachidzem. Był to pierwszy kontakt amerykańsko-gruziński na tak wysokim szczeblu od czasu wyborów parlamentarnych w Gruzji jesienią 2024 r.

Start misji kosmicznej Artemis II

Pierwsza od 1972 r. misja załogowa, która opuściła orbitę ziemską, ma umożliwić ludzkości powrót na Księżyc i potwierdzić dominację Stanów Zjednoczonych w obszarze eksploracji kosmosu.

Przygotowania do operacji lądowych USA w Iranie

Zgromadzone w marcu br. dodatkowe siły USA na Bliskim Wschodzie pozwalają im na przeprowadzenie desantów i operacji specjalnych w Iranie. Planowane operacje USA są jednak na tyle skomplikowane i ryzykowne, że nie gwarantują pożądanych przez Donalda Trumpa ustępstw Iranu i szybkiego końca wojny.


Publikacje

Newsletter Bądź na bieżąco z najnowszymi analizami PISM! Zapisz się do newslettera
Podcasty

Tu mówi PISM! Posłuchaj naszych podcastów Wszystkie podcasty
Regiony badań
Wybierz interesujący Cię region