Trzynasty szczyt Med9
7 października br. w Splicie odbył się szczyt Med9 – platformy współpracy regionalnej śródziemnomorskich państw UE. Posłużył on ich liderom do zbliżenia stanowisk przed planowanym na 15–16 października posiedzeniem Rady Europejskiej.
Głównym tematem szczytu był budżet Unii na lata 2028–2034. We wspólnej deklaracji liderzy Med9 poparli postulat finansowania nowych priorytetów – obronności, konkurencyjności i bezpieczeństwa energetycznego – ale bez ograniczania wydatków na wspólną politykę spójności, rolną i rybołówstwo. Zażądali także zwiększenia finansowania współpracy z południowym sąsiedztwem UE, obejmującym państwa Afryki Północnej i Bliskiego Wschodu. Odwołując się do kryzysu wywołanego bezprawnym napływem migrantów z Afryki do położonej na tym kontynencie hiszpańskiej Ceuty w sierpniu br., wskazali na odpowiedzialność całej Unii za ochronę granic zewnętrznych i potrzebę ściślejszej współpracy z krajami pochodzenia migrantów. Zapowiedzieli dalsze wsparcie Ukrainy oraz starania o rozszerzenie sankcji na Rosję, aby skłonić ją do realnych rozmów pokojowych. Podkreślili także gotowość współpracy w zakresie ochrony podmorskiej infrastruktury krytycznej, przeciwdziałania zagrożeniom hybrydowym i cybernetycznym oraz zapewnienia swobody żeglugi. Poparli również przystąpienie Cypru do strefy Schengen – jego zdolności zabezpieczenia granic pozytywnie oceniła Komisja Europejska w lipcu br. Sceptyczne w tej sprawie pozostają jednak Austria i Holandia, wskazujące na problemy zarówno prawne, wynikające z funkcjonowania na wyspie brytyjskich baz wojskowych, jak i w zakresie bezpieczeństwa, związane z istnieniem samozwańczej Tureckiej Republiki Cypru Północnego i kontrolowanej przez ONZ strefy demarkacyjnej – tzw. zielonej linii.
O polityce UE wobec południowego sąsiedztwa pisała Elżbieta Kaca
