Postępowanie wobec najwyższych rangą dowódców sił zbrojnych ChRL

26.01.2026

Choć oficjalne stanowisko wskazuje na zarzuty korupcyjne, to jako ważny powód podano również nieposłuszeństwo dowódców wobec partii i decyzji kierownictwa KPCh, przede wszystkim Xi Jinpinga.

24 stycznia br. KC KPCh zaaprobował wszczęcie śledztwa wobec dwóch dowódców. Pierwszy to generał Zhang Youxia, wiceprzewodniczący Centralnej Komisji Wojskowej (CKW, najważniejszy organ nadzoru partii nad armią), członek Biura Politycznego oraz weteran wojny z Wietnamem w latach 70. Drugim jest Liu Zhenli, także członek CKW oraz szef jej Departamentu Połączonych Sztabów. Obaj byli protegowanymi Xi Jinpinga, szczególnie Zhang Youxia, uważany za jego zaufanego człowieka. Śledztwo wobec obu generałów to kolejny etap czystek w chińskiej armii prowadzonych przez Xi pod zarzutami korupcyjnymi na rzecz większego nadzoru partii nad siłami zbrojnymi. Już podczas plenum KC w październiku 2025 r. oficjalnie potwierdzono, że dziewięciu generałów zostało wykluczonych z partii, w tym dwóch byłych już wówczas członków CKW. Proces czystek potwierdza, że trwa spór między władzami partii a dowódcami sił zbrojnych wysokiego szczebla. Trudno jednoznacznie ocenić, czego on dotyczy (może to być np. eskalacja wobec Tajwanu) i czy mógł oznaczać podjęcie przez dowódców próby odsunięcia Xi od władzy. Zawirowania oznaczają spadek efektywności części sił zbrojnych (od 2024 r. nie ma np. dowódcy sił rakietowych), ale będzie to miało charakter średnioterminowy – w armii jest wielu oficerów średniego szczebla gotowych do zastąpienia usuwanych dowódców. Dwuosobowa CKW (na siedem miejsc) może paradoksalnie uprościć proces decyzyjny, w którym decydującą rolę odgrywa Xi Jinping.