• Wersja dla niedowidzących
  • wersja mobilna
  • e-Księgarnia
  • RSS
  • Dołącz do nas na Facebook
  • Dołącz do nas na Twitter
  • Dołącz do nas na Flickr
  • Oglądaj nas na YouTube
  • Dołącz do nas na Instagram
  • PISM English version
  • ПИМД Российская версия
Strona główna > Publikacje > Biuletyn PISM

Biuletyn PISM

font lower
font default
font bigger
podziel się:
facebook
twitter
gogole+
linkedin

 

Redakcja: Sławomir Dębski (dyrektor PISM), Bartosz Wiśniewski (kierownik BBA), Rafał Tarnogórski (redaktor prowadzący), Katarzyna Staniewska (sekretarz redakcji), Karolina Borońska-Hryniewiecka, Anna Maria Dyner, Aleksandra Gawlikowska-Fyk, Sebastian Płóciennik, Patrycja Sasnal, Justyna Szczudlik, Marcin Terlikowski, Tomasz Żornaczuk



 
21 grudnia 2010
nr 141 (749)
Globalne ambicje Brazylii: wyzwania po prezydenturze Luli

W ostatnich latach Brazylia umocniła swoją pozycję międzynarodową wschodzącego mocarstwa zdolnego do wywierania wpływu na kwestie regionalne i globalne. Nowa brazylijska prezydent Dilma Rousseff będzie bazować na tych dokonaniach, ale nie jest pewne, czy zdoła zachować kierunki polityki Luli. Utrzymanie wzrostu gospodarczego i pierwszoplanowego miejsca w Ameryce Łacińskiej będzie istotne w realizacji globalnych ambicji Brazylii. Ze względu na tradycyjnie dominującą pozycję USA i rosnącą obecność gospodarczą Chin w Ameryce Łacińskiej Brazylia może być bardziej skłonna do intensyfikacji stosunków z Unią Europejską.


Bartłomiej Znojek
15 grudnia 2010
nr 140 (748)
Nowa Koncepcja strategiczna a "widoczne gwarancje bezpieczeństwa" NATO wobec Europy Środkowej i Wschodniej

Podkreślenie znaczenia "widocznych gwarancji bezpieczeństwa" przez nową Koncepcję strategiczną Sojuszu (NKS) ma kluczowe znaczenie z perspektywy państw Europy Środkowej i Wschodniej. Oprócz przeprowadzenia ćwiczeń wojskowych trudno jednak oczekiwać, by w najbliższym czasie  dotychczasowe formy obecności NATO na tym obszarze uległy zasadniczym zmianom. W dłuższej perspektywie wzmacnia jednak pozycję państw EŚW w postulowaniu zwiększenia tej obecności w regionie.


Jacek Durkalec
10 grudnia 2010
nr 139 (747)
Relacje UE-Turcja pod koniec 2010 r.

Zgodnie z ostatnim raportem Komisji Europejskiej Turcja musi przeprowadzić demokratyczne reformy i wdrożyć protokół dodatkowy do umowy stowarzyszeniowej, aby kontynuować proces akcesyjny. Jednak trudno będzie jej spełnić oczekiwania UE - z uwagi na polityczną polaryzację w Turcji, brak postępów w rozmowach na temat zjednoczenia Cypru oraz polityzację kwestii tureckiej przez niektóre państwa UE. Mimo wszystko rozmowy o członkostwie będą kontynuowane, choć ich tempo będzie wolniejsze nawet od obecnego.  


Adam Szymański
08 grudnia 2010
nr 138 (746)
Zmiany na europejskim rynku naftowym. Szanse dla Polski

Utrzymująca się stagnacja na europejskim rynku rafineryjnym sprzyja ekspansji rosyjskich firm naftowych. Ich pozycja ulegnie wkrótce dodatkowemu wzmocnieniu wraz z uruchomieniem ropociągu BTS 2 umożliwiającego zwiększenie eksportu ropy naftowej drogą morską. Niekorzystną sytuację, w jakiej znajdą się dotychczasowe państwa tranzytowe, takie jak Białoruś, może zniwelować pozyskanie ropy kaspijskiej dla rynku wschodnio- i środkowoeuropejskiego. Zapewnienie dogodnych warunków jej transportu mogłoby również poprawić pozycję polskich koncernów naftowych w negocjacjach handlowych z rosyjskimi firmami.


Jarosław Ćwiek-Karpowicz, Anna Maria Dyner
01 grudnia 2010
nr 137 (745)
Budżet UE na rok 2011 jako narzędzie walki Parlamentu Europejskiego o wpływy w Unii Europejskiej

15 listopada 2010 r. niepowodzeniem zakończyły się negocjacje w ramach Komitetu pojednawczego w sprawie budżetu na rok 2011. Problemem faktycznym, który uniemożliwił przyjęcie projektu nie była wielkość wydatków na rok 2011, ale rola, jaką Parlament Europejski chciałby odegrać w negocjacjach nad nowymi wieloletnimi ramami finansowymi na lata 2014 – 2020 oraz w debacie na temat zmian finansowania budżetu UE. Brak porozumienia w grudniu br. pomiędzy Parlamentem Europejskim a Radą Unii Europejskiej, skutkujący prowizorium budżetowym na początku 2011 r., może wywrzeć negatywne konsekwencje finansowe na nowe instrumenty przewidziane przez Traktat z Lizbony, w tym na Europejską Służbę Działań Zewnętrznych.


Agata Gostyńska, Paweł Tokarski
29 listopada 2010
nr 136 (744)
Wybory parlamentarne w Mołdawii a perspektywy modernizacji państwa

Zwycięstwo w wyborach parlamentarnych w Mołdawii stronnictw tworzących dotychczasową koalicję rządzącą - Sojusz na rzecz Integracji Europejskiej daje nadzieję na przyśpieszenie procesu modernizacji kraju. Dużo jednak zależy od utrzymania spoistości prozachodniej koalicji, jej zdolności do wyboru prezydenta tudzież od wypracowania wewnątrzpolitycznego konsensu w sprawie integracji europejskiej. UE może wesprzeć proces reform w Mołdawii m.in. poprzez przedstawienie atrakcyjnej oferty korzyści w perspektywie krótkoterminowej oraz uproszczenie zasad przyznawania pomocy rozwojowej. Reformom w Mołdawii sprzyjałoby również zwiększenie kontroli nad przepływem towarów oraz ludzi przez kordon z Naddniestrzem oraz granicę mołdawsko-ukraińską.


Łukasz Adamski
25 listopada 2010
nr 135 (743)
Nowy francusko-brytyjski program współpracy w dziedzinie obronności

Na początku listopada Wielka Brytania i Francja ogłosiły nowy program współpracy w dziedzinie obronności. Nie jest jednak przesądzone, w jakim stopniu ta bezprecedensowa inicjatywa o zdecydowanie pragmatycznym charakterze zostanie zrealizowana. Współpraca obu państw odbywa się poza strukturami UE, co może w przyszłości podważyć rozwój potencjału militarnego w ramach Wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony. Wydaje się jednak, że wpływ tej współpracy na UE będzie w zasadzie ograniczony, zaś w przypadku NATO – pozytywny.


Gareth Chappell
22 listopada 2010
nr 134 (742)
Rosyjskie podejście do kwestii ożywienia reżimu kontroli zbrojeń konwencjonalnych w Europie

W bieżącym roku wznowiono wysiłki zmierzające do ożywienia reżimu kontroli zbrojeń konwencjonalnych w Europie. Wiele przesłanek politycznych i wojskowych wskazuje jednak, że Rosji nie zależy na wznowieniu jego funkcjonowania w obecnej formie i na warunkach dotychczas proponowanych przez NATO. Jedyną szansą na wyjście z impasu wydaje się przystąpienie obu stron do rozmów, podczas których wszystkie sprawy sporne negocjowane byłyby równolegle, ale bez łączenia poszczególnych kwestii ze sobą (odrębne koszyki).


Jacek Durkalec
17 listopada 2010
nr 133 (741)
Polityka Turcji wobec współpracy NATO-UE

W ostatnich miesiącach sekretarz generalny NATO Anders Fogh Rasmussen podjął dwutorową inicjatywę służącą przełamaniu impasu w relacjach NATO-UE, spowodowanego przez tureckie i cypryjskie blokowanie prób pełniejszego wykorzystania potencjału formuły “Berlin-plus” - podstawy stosunków obu organizacji. Propozycja ta prawdopodobnie nie zostanie zrealizowana, głównie z uwagi na brak zgody Turcji. Jej zwiększona rola w WPBiO nie jest aż tak ważna, jak ochrona interesów związanych z kwestią cypryjską, zwłaszcza że korzyści oferowane Turcji nie są przesądzone.


Adam Szymański, Marcin Terlikowski
16 listopada 2010
nr 132 (740)
Francuska prezydencja w G-20/G-8 - implikacje dla wizerunku prezydenta Sarkozy'ego w kraju i na świecie

Ambitny program reform G-20/G-8 oraz zapowiadana przez prezydenta Francji Nicolasa Sarkozy'ego reorganizacja światowego porządku gospodarczego stanowią próbę budowy wizerunku Francji i jej prezydenta jako współczujących przeciwników globalnej nierównowagi gospodarczej. Przedstawiona strategia obliczona jest na uzyskanie międzynarodowego i krajowego poparcia, a także zakłada uwikłanie potencjalnego kontrkandydata w wyścigu prezydenckim, Dominique'a Strauss-Kahna, w trudną dlań debatę, która może z jednej strony przynieść określone rezultaty polityczne, z drugiej zaś związana jest z ryzykiem sporu Francji z Komisją Europejską. Ta ostatnia wydaje się gotowa do konfrontacji.


Jakub Kumoch, Marcin Menkes
10 listopada 2010
nr 131 (739)
Reforma instytucjonalna MFW w cieniu sporów o bilans płatniczy

Zgromadzeni w Gyeongju ministrowie finansów i prezesi banków centralnych państw grupy G20 zawarli kompromis w sprawie reformy systemu zarządzania MFW, obejmujący między innymi nieznaczne ustępstwa w procesie decyzyjnym na rzecz państw rozwijających się. Reforma instytucjonalna stanowi przełom w wieloletniej debacie na temat nadreprezentacji państw wysoko uprzemysłowionych, jednak brak porozumienia co do rachunku bieżącego bilansu płatniczego przyćmił owo osiągnięcie.


Marcin Menkes
03 listopada 2010
nr 130 (738)
Średniookresowy przegląd budżetu Unii Europejskiej - geneza, główne wnioski i ocena

19 października br. Komisja Europejska opublikowała średniookresowy przegląd budżetu UE, w którym dokonała ewaluacji strony dochodowej i wydatkowej budżetu oraz przeanalizowała problemy zarządzania finansami UE i ich kontroli. Komisja proponuje skoncentrowanie środków na celach strategii gospodarczej „Europa 2020” oraz zastanawia się nad zmianami sposobu finansowania budżetu UE.


Paweł Tokarski
29 października 2010
nr 129 (737)
Perspektywy wspólnego rosyjsko-natowskiego systemu obrony antyrakietowej

Obopólne zainteresowanie poprawą stosunków między Rosją a NATO i USA stworzyło warunki do rozpoczęcia dyskusji nad możliwym udziałem Rosji w budowie systemu obrony antyrakietowej (MD) NATO. Stworzenie w pełni zintegrowanego systemu ze wspólnym dowództwem wymagałoby jednak nie tylko woli politycznej, dokonania wspólnej oceny zagrożeń i przezwyciężenia przeszkód natury technicznej, ale przede wszystkim odbudowy wzajemnego zaufania, co w perspektywie krótkookresowej może nastręczać wielu trudności.


Beata Górka-Winter, Robert Śmigielski
26 października 2010
nr 128 (736)
Europejska Inicjatywa Obywatelska jako instrument demokracji bezpośredniej w Unii Europejskiej

Grupa co najmniej jednego miliona obywateli UE będzie mogła zwrócić się do Komisji Europejskiej (KE) o podjęcie inicjatywy ustawodawczej. Instrument nazwany Europejską Inicjatywą Obywatelską (EIO) jest obecnie przedmiotem żywej debaty pomiędzy instytucjami UE. Dyskusja skupia się na technicznych szczegółach EIO, co w konsekwencji prowadzi do rozmycia zasadniczego znaczenia tego narzędzia bezpośredniej demokracji. W rezultacie przyszłe rozporządzenie dotyczące EIO wzbudza już teraz obawy czy ostatecznie przyczyni się do ożywienia demokracji przedstawicielskiej i ukształtowania społeczeństwa obywatelskiego UE.


Agata Gostyńska
22 października 2010
nr 127 (735)
Partnerstwo strategiczne jako instrument realizacji polityki zagranicznej Unii Europejskiej

W kontekście debaty nad koniecznością zwiększenia poziomu spójności, efektywności i widoczności unijnej polityki zagranicznej problem konceptualizacji partnerstw strategicznych Unii Europejskiej zasługuje na szczególną uwagę. Podjęte w tym względzie przez Radę Europejską 16 września br. ustalenia nie tylko nie mają przełomowego charakteru, lecz także nie zawierają odpowiedzi na podstawowe zastrzeżenia formułowane pod adresem wspomnianego instrumentu. Niemniej zgodnie z zapowiedzią przewodniczącego Rady Europejskiej opracowane wytyczne to początek procesu, którego konsekwentna realizacja może  przynieść pozytywne rezultaty.


Dorota Liszczyk
08 października 2010
nr 126 (734)
Francuska inicjatywa w sprawie współpracy z Rosją

Propozycje prezydenta Francji Nicolasa Sarkozy’ego w sprawie unijno-rosyjskiej strefy bezpieczeństwa i współpracy gospodarczej można uznać częściowo za element kampanii poprawiania wizerunku prezydenta przed wyborami w 2012 r., a częściowo za jeden z elementów francusko-niemieckiej różnicy zdań na temat stosunków między UE a Rosją.


Beata Górka-Winter, Jakub Kumoch
07 października 2010
nr 125 (733)
Europejski system ochrony przed kryzysami finansowymi

1 stycznia 2011 roku rozpocznie działalność odnowiony Europejski System Nadzoru nad Bankami, Towarzystwami Ubezpieczeniowymi i Rynkami Finansowymi. Zadaniem nowych instytucji mikro- i makroekonomicznego nadzoru będzie ostrzeganie właściwych instytucji państw członkowskich o możliwych zagrożeniach finansowych. Europejskie Władze Nadzorcze (ESAs) oraz Europejska Rada ds. Ryzyka Systemowego (ESRB) mają ponadto poprawić szwankującą w trakcie kryzysu w 2008 roku koordynację działań na poziomie państw członkowskich.


Marcin Menkes
30 września 2010
nr 124 (732)
Wybory w Afganistanie - mały krok w kierunku przekazywania odpowiedzialności Afgańczykom

Wybory parlamentarne w Afganistanie z 18 września br. przyniosły mieszane rezultaty. Z jednej strony uwidoczniły problemy w sferze bezpieczeństwa i jakości demokracji, z drugiej dowiodły szeregu pozytywnych zmian w stosunku do ubiegłorocznych wyborów prezydenckich. W sumie należy je uznać za kolejny krok w kierunku zwiększenia roli Afgańczyków w zarządzaniu krajem. Decyzja o zakończeniu procesu przekazywania odpowiedzialności za bezpieczeństwo afgańskim władzom i w efekcie o wycofaniu wojsk NATO do 2014 r. została już w dużej mierze podjęta, a obecne wybory nie podważą przyjętego już harmonogramu. 


Patryk Kugiel, Gareth Chappell
29 września 2010
nr 123 (731)
Mały ruch graniczny z obwodem kaliningradzkim

Sprzeciw Litwy wobec polsko-rosyjskiej inicjatywy rozszerzenia pasa przygranicznego na teren całego obwodu kaliningradzkiego nie niweczy możliwości pozytywnego rozwiązania tej kwestii. Komisja Europejska może uznać sytuację rosyjskiej eksklawy za wyjątek i poprzeć wprowadzenie zmian w obowiązującym rozporządzeniu o małym ruchu granicznym. Wypracowanie trójstronnego kompromisu Polski, Litwy i Rosji zwiększyłoby prawdopodobieństwo pozytywnej opinii Komisji oraz szanse na przekonanie tych państw członkowskich UE, które wobec polsko-rosyjskiej inicjatywy są sceptyczne.


Kinga Dudzińska
28 września 2010
nr 122 (730)
Kampania prezydencka na Białorusi

Kampania przed rozpisanymi na 19 grudnia br. wyborami prezydenckimi będzie miała inny niż dotychczas charakter. Prezydent Łukaszenka nie będzie mógł w niej liczyć na tradycyjne wsparcie Rosji, której władze w ostatnich miesiącach konsekwentnie starają się osłabić jego pozycję. Inaczej niż w 2006 roku nie ma również szans na konsolidację opozycji wokół głównego niezależnego kandydata. Oczywistością jest natomiast, że wybory wygra Alaksandr Łukaszenka, na którego poparcie będą pracowały białoruski rząd i państwowe media.


Anna Maria Dyner
24 września 2010
nr 121 (729)
Czy Norwegia może być wzorcem dla poszukiwań i produkcji gazu łupkowego w Polsce?

Implementacji norweskiego modelu poszukiwań i produkcji (P i P) gazu na gruncie Polski towarzyszyłoby wiele ograniczeń. Zewnętrzne ograniczenia wynikają z różnic w rentowności gazu konwencjonalnego i gazu łupkowego oraz z przyczyn prawnych. Legislacja UE zmierza bowiem ku liberalizacji europejskiego rynku gazu, co ogranicza możliwości stosowania przez państwa UE środków interwencjonistycznych zakładanych w modelu norweskim. Jest on jednak przydatny, gdyż podkreśla wyzwania związane z zarządzaniem złożami, które należy wziąć pod uwagę już na wczesnym etapie poszukiwań.


Lidia Puka
23 września 2010
nr 120 (728)
Finansowe aspekty reformy rosyjskich Sił Zbrojnych

Kryzys gospodarczy nie spowodował rezygnacji władz rosyjskich z polityki zwiększania wydatków na siły zbrojne. Priorytetami w najbliższych latach będą  gruntowne przezbrojenie i unowocześnienie armii i marynarki wojennej oraz podniesienie uposażeń żołnierzy zawodowych. Wzrost nakładów nie musi jednak oznaczać ich jakościowego rozwoju z uwagi na technologiczne zapóźnienie rosyjskiego przemysłu zbrojeniowego oraz słaby poziom wyszkolenia żołnierzy poborowych.


Robert Śmigielski
20 września 2010
nr 119 (727)
Przegląd instrumentów antykryzysowych Międzynarodowego Funduszu Walutowego

Celem stworzenia globalnych mechanizmów bezpieczeństwa finansowego Międzynarodowy Fundusz Walutowy rozszerzył instrumentarium zapobiegania i przeciwdziałania kryzysom finansowym. Rada Wykonawcza MFW zadecydowała o wydłużeniu terminów i zwiększeniu dostępności kredytów w ramach elastycznej linii kredytowej (FCL) oraz o udostępnieniu zapobiegawczej linii kredytowej (PCL) państwom, które nie spełniają kryteriów pozyskania środków FCL. Działania Funduszu pozwalają żywić nadzieję na głębszą reformę polityki kredytowej, aczkolwiek dotychczas przeprowadzone zmiany są skromne.


Marcin Menkes
10 września 2010
nr 118 (726)
Pomoc Unii Europejskiej dla Pakistanu: kryzys jako szansa

Katastrofalne powodzie w Pakistanie stwarzają ryzyko dalszej destabilizacji kraju i mogą dodatkowo utrudnić podejmowane wysiłki na rzecz zwiększenia bezpieczeństwa w sąsiednim Afganistanie. Znacząca pomoc humanitarna UE powiązana z większą pomocą rozwojową pozwoliłaby zapobiec dalszemu pogarszaniu się sytuacji. Jednocześnie obecny kryzys daje UE unikalną szansę wpłynięcia na wprowadzenie reform w Pakistanie. Unia powinna wykorzystać tę okazję do zwiększenia aktywności politycznej w regionie oraz zaoferować pomoc we wzmocnieniu integracji regionalnej i przezwyciężeniu dwustronnych konfliktów między tradycyjnymi rywalami.


Patryk Kugiel
09 września 2010
nr 117 (725)
Perspektywy prywatyzacji na Białorusi

Na Białorusi 25 sierpnia br. rozpoczęła działalność Agencja Inwestycji i Prywatyzacji. W obliczu pogarszającego się stanu białoruskiej gospodarki jej utworzenie jest sygnałem, że władze w Mińsku chcą kontynuować współpracę z zachodnimi partnerami, takimi jak MFW i UE. W tej sytuacji obie organizacje powinny prowadzić konsekwentną politykę warunkowości, tak aby wymusić działania faktycznie liberalizujące białoruską gospodarkę. Zmiany gospodarcze zainicjowane w ten sposób na Białorusi mogłyby przyczynić się do uruchomienia procesu zmian politycznych w tym państwie.


Anna Maria Dyner
08 września 2010
nr 116 (724)
Deklaracja Sarkozy’ego o pozostaniu w Afganistanie - konsekwencje dla wewnątrzfrancuskiej debaty o bezpieczeństwie

Francuski prezydent Nicolas Sarkozy ogłosił, że Francja pozostanie w Afganistanie tak długo, jak to konieczne, wywołując tym samym dalsze zaniepokojenie społeczne kosztowną i długotrwałą misją zagraniczną z udziałem francuskich sił zbrojnych. Posunięcie Sarkozy’ego obliczone jest głównie na użytek wewnętrznej polityki i ma ograniczony wpływ na debatę o Afganistanie w ramach NATO.


Jakub Kumoch, Marek Madej
06 września 2010
nr 115 (723)
Specjalni przedstawiciele UE w nowej architekturze instytucjonalnej Wspólnej Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa

Ustanowienie Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) pociąga za sobą głęboką rekonstrukcję dotychczasowej architektury instytucjonalnej WPZiB i w dłuższej perspektywie stawia pod znakiem zapytania sens dalszego funkcjonowania specjalnych przedstawicieli UE (SPUE). Pomimo braku, na poziomie UE, długofalowej koncepcji co do przyszłości tych urzędów, Rada UE 11 sierpnia br. podjęła decyzję o likwidacji do końca lutego 2011 r. stanowisk SPUE w regionie Południowego Kaukazu, Mołdawii, Macedonii oraz ds. Bliskowschodniego Procesu Pokojowego. Mandaty pozostałych siedmiu SPUE przedłużone zostały o rok.


Dorota Liszczyk
03 września 2010
nr 114 (722)
Nowa runda negocjacji izraelsko-palestyńskich. Wbrew wszystkim przeciwnościom, z wyjątkiem jednej

Jedynie konsekwencja Stanów Zjednoczonych w dążeniu do osiągnięcia postępu w procesie pokojowym na Bliskim Wschodzie nie pozwala zlekceważyć wznowionych niedawno negocjacji izraelsko-palestyńskich. Niepokojąca jest natomiast nieobecność przedstawiciela Unii Europejskiej podczas rozpoczęcia rozmów. Niezależnie od deklaracji złożonych przez strony w chwili ponownego podjęcia rokowań, pierwszy sprawdzian będzie miał miejsce już 26 września. Rząd Izraela ma podjąć wówczas decyzję dotyczącą przedłużenia moratorium na rozbudowę osiedli na Zachodnim Brzegu Jordanu.


Patrycja Sasnal
03 września 2010
nr 113 (721)
Reforma procedury wyborczej do Parlamentu Europejskiego

Unia Europejska nie stworzyła jednolitej procedury wyborczej do Parlamentu Europejskiego. Pomimo zdefiniowania podstawowego katalogu zasad wyborczych w Akcie dotyczącym wyboru członków Parlamentu Europejskiego w powszechnych wyborach bezpośrednich z 20 września 1976 roku (Akt), nadal panuje duża rozbieżność w sposobie wyłaniania eurodeputowanych. Sprawozdanie Andrew Duffa, przedstawione 12 lipca 2010 r. Komisji Spraw Konstytucyjnych PE (ang. AFCO), wskazuje na konieczność dalszej harmonizacji tych systemów. Ma ona służyć realizacji zasady równości obywateli UE poprzez alokację mandatów w PE na podobnych zasadach, a także wzrostowi zainteresowania życiem publicznym UE.


Agata Gostyńska
19 sierpnia 2010
nr 112 (720)
Republika Czeska, Słowacja i Węgry wobec bezpieczeństwa energetycznego

Kwestie związane z bezpieczeństwem energetycznym odgrywają ważną rolę w polskiej polityce zagranicznej i mają znaleźć się na liście priorytetów polskiej prezydencji w UE. Realizacja planu zależeć będzie m.in. od stopnia, w jakim Polsce uda się pozyskać poparcie dla tych priorytetów ze strony innych państw UE. Istotne znacznie dla realizacji celów polskiej polityki europejskiej może mieć współdziałanie z państwami V4. Niedawne wybory parlamentarne na Węgrzech, w Republice Czeskiej i na Słowacji są okazją do przyjrzenia się, jak w krajach tych postrzegane jest bezpieczeństwo energetyczne, w tym zwłaszcza bezpieczeństwo dostaw nośników energii i sposoby jego zapewniania.    


Rafał Morawiec
11 sierpnia 2010
nr 111 (719)
Perspektywy rozwiązania konfliktu karabaskiego: konsekwencje dla regionu i dla Unii Europejskiej

Państwa bezpośrednio i pośrednio zaangażowane w konflikt karabaski coraz silniej rozumieją potrzebę ustabilizowania sytuacji. Azerbejdżan i Armenia ponoszą coraz wyższe koszty utrzymującego się stanu napięcia. Rosja i Turcja zaczęły przychylniej odnosić się do zmiany status quo. W tych warunkach wskazana jest aktywizacja działań Unii Europejskiej, w szczególności w celu zwiększenia bezpieczeństwa i poziomu zaufania w pobliżu linii rozejmowej, jednak bez poruszania spornej kwestii statusu Karabachu.


Tomasz Sikorski
09 sierpnia 2010
nr 110 (718)
Cerkiew prawosławna w polityce zagranicznej Rosji

Niedawna wizyta patriarchy Cyryla na Ukrainie dowodzi, że Rosyjski Kościół Prawosławny (RKP) intensyfikuje działania zmierzające do zjednoczenia prawosławia na obszarze poradzieckim, m.in. poprzez umocnienie więzi hierarchów i wiernych z nowym patriarchą. Aktywność zagraniczna zwierzchnika rosyjskiej Cerkwi odpowiada głównym celom polityki władz państwowych i stanowi ważny element rozwoju dyplomacji publicznej Rosji wobec państw WNP. O ile na obszarze poradzieckim polityka RKP wydaje się coraz bardziej niezależna względem władz państwowych, o tyle w kontaktach z Polską działania rosyjskiej Cerkwi są uzależnione od postępów w relacjach międzypaństwowych.


Jarosław Ćwiek-Karpowicz
26 lipca 2010
nr 109 (717)
Znaczenie wizyty premiera Wielkiej Brytanii w USA

Pierwsza wizyta premiera Davida Camerona w USA (20-21 lipca) potwierdziła priorytetowe znaczenie tego państwa dla Wielkiej Brytanii, niezależnie od nieporozumień co do działalności koncernu BP. Brytyjski rząd dąży do ograniczania oczekiwań własnej opinii publicznej oraz oczekiwań administracji amerykańskiej na korzyści z współpracy.


Bartosz Wiśniewski, Bartłomiej Znojek
23 lipca 2010
nr 108 (716)
Opinia doradcza MTS w sprawie deklaracji niepodległości Kosowa

Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości (MTS) wydał 22 lipca 2010 r. opinię doradczą w sprawie zgodności z prawem międzynarodowym jednostronnej deklaracji niepodległości Kosowa. Uznał, że nie była ona niezgodna z zasadami ogólnymi prawa międzynarodowego i nie stanowiła naruszenia integralności terytorialnej Serbii. Decyzja ta nie tylko będzie miała skutki dla zainteresowanych stron, lecz także może stanowić podstawę interpretacji w podobnych przypadkach konfliktu prawa do samostanowienia narodów z prawem integralności terytorialnej państwa.


Rafał Kownacki, Tomasz Żornaczuk
23 lipca 2010
nr 107 (715)
Stan prac nad reformą zarządzania gospodarczego w UE

Dotychczasowym rezultatem reformy zarządzania gospodarczego są uzgodnienie założeń co do sposobu zacieśnienia nadzoru budżetowego i pozafiskalnego oraz ustanowienie tzw. semestru europejskiego. Ważną rolę w tym procesie odgrywa grupa zadaniowa pod przewodnictwem Hermana Van Rompuya, która odbyła do tej pory trzy spotkania. Wyniki jej prac i przyjęte na tej podstawie decyzje Rady Europejskiej w zasadniczym stopniu wpłyną na polityczną wiarygodność reformy.


Marcin Koczor
19 lipca 2010
nr 106 (714)
Stan i perspektywy partnerstwa UE i NATO

Strategiczne partnerstwo UE i NATO przyniosło, jak dotąd, stosunkowo skromne rezultaty, a jego dotychczasowa formuła się wyczerpuje. Sytuacja polityczna nie pozwala jednak na gruntowną redefinicję podstaw relacji Unii i Sojuszu. Pewien potencjał zmian kryje się w technicznej warstwie stosunków obu organizacji – rozwijając, a w miarę możliwości formalizując wykształcone we współpracy personelu cywilnego i wojskowego UE oraz NATO dobre praktyki, obie organizacje mogłyby oddolnie wzmacniać kooperację w dziedzinach, w których mają zbieżne interesy.


Marcin Terlikowski
15 lipca 2010
nr 105 (713)
Belgijska prezydencja w Radzie Unii Europejskiej

Od 1 lipca 2010 r. Belgia sprawuje przewodnictwo w Radzie Unii Europejskiej (RUE) w niestabilnej sytuacji politycznej, które z tego powodu pozostanie zapewne pod dużym wpływem byłego belgijskiego premiera Hermana Van Rompuya, obecnie stałego przewodniczącego Rady Europejskiej (RE). Belgia jest drugim państwem obejmującym przewodnictwo w UE po wejściu w życie traktatu lizbońskiego (TL), więc doświadczenia z tego okresu mogą mieć znaczenie dla dalszego sposobu sprawowania prezydencji. Najważniejszymi zadaniami przewodnictwa Belgii będzie przyjęcie środków na zapobieganie kryzysom finansowym i fiskalnym w UE, a także tworzenie Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych. 


Paweł Tokarski
13 lipca 2010
nr 104 (712)
Kompromis w sprawie ustanowienia Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ)

Po blisko trzymiesięcznych negocjacjach 21 czerwca 2010 r. prezydencja Rady Unii Europejskiej, wysoka przedstawiciel ds. zagranicznych i polityki bezpieczeństwa (WP), Komisja Europejska (KE) oraz Parlament Europejski (PE) osiągnęły polityczne porozumienie w sprawie projektu decyzji Rady określającej organizację i zasady funkcjonowania ESDZ. Zgodnie z zapowiedziami przedstawicieli unijnych instytucji ESDZ ma osiągnąć zdolność operacyjną z dniem 1 grudnia 2010 r.


Dorota Liszczyk
09 lipca 2010
nr 103 (711)
Unia celna Rosji, Białorusi i Kazachstanu

Unia celna Rosji, Białorusi oraz Kazachstanu istniejąca od lipca br. może się okazać pozytywnym bodźcem do rozwoju gospodarek uczestników, choć zarazem wzmocni rosyjskie wpływy w dwóch pozostałych państwach. Rosja uzyskała dzięki niej kolejne instrumenty oddziaływania gospodarczego na sąsiadów. Może je zastosować już podczas zbliżającej się kampanii prezydenckiej na Białorusi.  


Anna Maria Dyner
08 lipca 2010
nr 102 (710)
Fot. Shutterstock
Umowa ramowa o współpracy gospodarczej między Chinami a Tajwanem

Chiny i Tajwan 29 czerwca br. podpisały umowę ramową o współpracy gospodarczej (Economic Cooperation Framework Agreement - ECFA). ChRL liczy na to, że dzięki temu porozumieniu, które można porównać do umowy o wolnym handlu, doprowadzi do uzależniania gospodarczego wyspy, tym samym stworzy warunki do przyszłego zjednoczenia. Dla Tajwanu umowa z Chinami jest szansą na uniknięcie marginalizacji gospodarczej, szczególnie w obliczu wejścia w życie w styczniu br. porozumienia o wolnym handlu między ChRL a ASEAN. Mimo odmiennych oczekiwań Chin i Tajwanu wydaje się, że ECFA może przyczynić się do stabilizacji regionu, gdyż umożliwia dalszą jego integrację gospodarczą, zmniejszać prawdopodobieństwo konfliktu w Cieśninie Tajwańskiej.


Justyna Szczudlik-Tatar
02 lipca 2010
nr 101 (709)
Konsekwencje wyborów prezydenckich w Niemczech

Procedura wyboru prezydenta w Niemczech przerodziła się w test zwartości rządzącej koalicji chadeków i liberałów. Jej kandydat Christian Wulff uzyskał wymagane poparcie dopiero w trzeciej turze głosowania. Pogłębi to kryzys w koalicji, a także wzmocni krytyków kanclerz Merkel. Dla stosunków polsko-niemieckich obciążeniem mogą się okazać związki nowego prezydenta ze środowiskiem ziomkowskim.


Ryszarda Formuszewicz
01 lipca 2010
nr 100 (708)
Wyniki szczytu G20 w Toronto

Najważniejsze postanowienia szczytu G20 w Toronto (26–27 czerwca 2010 r.) dotyczą konieczności połączenia pobudzania koniunktury z naprawą finansów publicznych. Przywódcy wskazują na potrzebę ścisłej koordynacji działań największych gospodarek świata, aczkolwiek utrzymują się różnice zdań na temat metod, zakresu i tempa niektórych reform. Dlatego decyzje w niektórych kwestiach budzących wątpliwości odłożono na szczyt G20 w Seulu (11-12 listopada 2010 r.).


Artur Gradziuk, Marcin Koczor
29 czerwca 2010
nr 99 (707)
Bilans pierwszego półrocza stałego przewodniczącego Rady Europejskiej

Ostatni szczyt Rady Europejskiej, który odbył się 17 czerwca br., świadczył o rosnącym znaczeniu roli jej stałego przewodniczącego Hermana Van Rompuya. Mimo wielu krytycznych komentarzy, które pojawiły się zaraz po jego wyborze, sześć miesięcy po objęciu stanowiska Van Rompuy ma już mocną pozycję i cieszy się dobrą opinią u polityków i komentatorów. Dalszemu wzmocnieniu jego funkcji sprzyjać będzie objęcie przewodnictwa w Radzie Unii Europejskiej przez Belgię od 1 lipca 2010 r.


Paweł Tokarski
25 czerwca 2010
nr 98 (706)
Masakry etniczne w Kirgistanie – przyczyny oraz reakcje międzynarodowe

Pogromy obywateli Kirgistanu narodowości uzbeckiej dokonane przez ich kirgiskich sąsiadów były najkrwawszą masakrą na tle etnicznym w Azji Środkowej od czasu rozpadu Związku Radzieckiego. Dowiodły faktycznego braku zainteresowania Rosji, Chin, USA i UE sytuacją w Kirgistanie oraz słabości architektury bezpieczeństwa w regionie. Rosja prawdopodobnie uchyli się od wzięcia odpowiedzialności za ustabilizowanie sytuacji, gdyż pociągnęłoby to za sobą zbyt duże koszty i ryzyko. Uspokojenie zapewne nastąpi samoistnie, jednak podstawowe problemy leżące u podłoża konfliktu pozostaną nierozwiązane.


Tomasz Sikorski
24 czerwca 2010
nr 97 (705)
Społeczność międzynarodowa wobec izolacji Strefy Gazy

Trwająca od trzech lat izolacja Strefy Gazy przez Izrael spowodowała kryzys gospodarczy i humanitarny w enklawie oraz umocniła władzę Hamasu. Mimo raportów organizacji międzynarodowych dopiero izraelski atak na tzw. Flotyllę Wolności spowodował powszechne potępienie blokady Gazy. Pod presją społeczności międzynarodowej (członków Kwartetu Bliskowschodniego) Izrael złagodził zasady przepływu towarów przez granice enklawy, choć jest to przede wszystkim zabieg wizerunkowy. Wysiłki dyplomatyczne UE na rzecz rozwiązania problemu uwidoczniły spór kompetencyjny w działaniach zewnętrznych Unii, który tym razem rozstrzygnięty został na korzyść prezydencji.


Patrycja Sasnal
23 czerwca 2010
nr 96 (704)
Iran w rosyjskiej polityce zagranicznej

Zbliżenie rosyjsko-irańskie w okresie prezydentury Władimira Putina uwarunkowane było zbieżnością interesów w regionie i niechęcią do polityki Stanów Zjednoczonych. Pozwoliło rozwinąć obopólnie korzystną współpracę wojskowo-techniczną i energetyczną. Poparcie Rosji dla zaostrzenia sankcji wobec Iranu 9 czerwca br. wskazuje jednak, że w nowych warunkach nie jest zainteresowana konfrontacją z USA i UE. Zwiększa to szanse na postęp w rozwiązywaniu problemu irańskiego programu nuklearnego.


Robert Śmigielski
22 czerwca 2010
nr 95 (703)
Szczyt Rady Europejskiej w Brukseli 17 czerwca 2010 r.

Podczas jednodniowego szczytu Rady Europejskiej w Brukseli 17 czerwca br. ustalono wspólne stanowisko UE na szczyt G-20 w Toronto w sprawie opodatkowania transakcji finansowych. Rada zadecydowała także o regularnym publikowaniu informacji na temat sytuacji finansowej największych banków w Europie oraz przyjęła strategię gospodarczą dla UE: „Europa 2020”.


Paweł Tokarski
18 czerwca 2010
nr 94 (702)
Rozpoczęcie procesu ratyfikacji Układu o stabilizacji i stowarzyszeniu z Serbią

Rada UE na spotkaniu 14 czerwca br. zadecydowała, że państwa członkowskie rozpoczną proces ratyfikacji Układu o stabilizacji i stowarzyszeniu z Serbią. Dalsze postępy w integracji tego kraju z UE zależne są nadal od współpracy z Międzynarodowym Trybunałem Karnym dla byłej Jugosławii oraz od polityki Serbii wobec Kosowa.


Tomasz Żornaczuk
17 czerwca 2010
nr 93 (701)
Zmiany w polityce zagranicznej Turcji

Zbliżenie do Rosji i państw bliskowschodnich, pogorszenie stosunków z Izraelem oraz rozbieżności w relacjach z USA to wyraz nowej polityki zagranicznej Turcji, w tym dążenia do zrównoważonego rozwoju wszystkich głównych kierunków stosunków zewnętrznych tego państwa i odgrywania roli mocarstwa regionalnego. W dłuższej perspektywie zmiana tureckiej polityki może przynieść poprawę relacji z UE. Warunkiem koniecznym jej sukcesu jest jednak nowe ułożenie relacji z USA i Izraelem.


Adam Szymański
16 czerwca 2010
nr 92 (700)
Wprowadzenie definicji zbrodni agresji do statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego

Pierwsza konferencja przeglądowa statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego, która odbyła się 31 maja – 11 czerwca w Kampali, zakończyła się istotnym uzupełnieniem tego dokumentu definicją zbrodni agresji. Wszczęcie procedury ścigania jej sprawców będzie jednak możliwe dopiero po 1 stycznia 2017 roku, jeśli podczas kolejnej konferencji przeglądowej państwa-strony podejmą taką decyzję.


Rafał Kownacki
15 czerwca 2010
nr 91 (699)
Wyniki wyborów parlamentarnych na Słowacji

W wyborach parlamentarnych na Słowacji, które odbyły się 12 czerwca br., przewagę zdobyły ugrupowania prawicowej opozycji. Mają one duże szanse na utworzenie nowego rządu, który prawdopodobnie dokona korzystnych z polskiego punktu widzenia zmian w słowackiej polityce zagranicznej. 


Rafał Morawiec
09 czerwca 2010
nr 90 (698)
Strategia bezpieczeństwa narodowego USA

Strategia bezpieczeństwa narodowego USA z 27 maja br. jest najpełniejszą wykładnią priorytetów międzynarodowych tego państwa od objęcia urzędu przez prezydenta Obamę w styczniu 2009 r. Zapowiada odejście od krytykowanych działań administracji Busha, i mimo że podobnie identyfikuje zagrożenia, wytycza inne priorytety polityki bezpieczeństwa. Wskutek kryzysu gospodarczego i stałego wzrostu wagi problemów transnarodowych akcentuje potrzebę zwiększania roli innych państw oraz instytucji wielostronnych w kształtowaniu ładu międzynarodowego.


Bartosz Wiśniewski
08 czerwca 2010
nr 89 (697)
Zmiana na stanowisku premiera Japonii

Rezygnacja premiera Hatoyamy z urzędu i powołanie na to stanowisko Naoto Kana nie spowodują istotnych zmian w japońskiej polityce zagranicznej. Nie wpłyną zapewne na stosunki z partnerami azjatyckimi oraz relacje z krajami europejskimi. Natomiast zmiany akcentów należy się spodziewać w stosunkach japońsko-amerykańskich.


Justyny Szczudlik-Tatar
07 czerwca 2010
nr 88 (696)
Raport „Projekt Europa 2030: Wyzwania i szanse” – zalecenia i ocena

Raport „Projekt Europa 2030: Wyzwania i szanse”, został sporzšdzony przez grupę 12 doradców, zwanych Grupš Mędrców. Dokument analizuje wyzwania, z którymi UE prawdopodobnie będzie się musiała zmierzyć w latach 2020–2030. Obecny kryzys w strefie euro jest, zdaniem ekspertów, ważnym sygnałem ostrzegawczym, którego nie można zignorować. Grupa stwierdza, że UE musi się zreformować albo straci znaczenie. Raport nie ma wišżšcego charakteru, jednak zawiera przydatne rekomendacje dla zainicjowania działań w celu zapobiegnięcia realizacji scenariusza przyszłej marginalizacji UE.


Paweł Tokarski
02 czerwca 2010
nr 87 (695)
Rezygnacja prezydenta Niemiec z urzędu

Ustąpienie Horsta Köhlera ze stanowiska prezydenta może osłabić koalicję chadecko-liberalną w Niemczech. Partie rządzące, w szczególności CDU, stoją przed koniecznością szybkiego wyboru kandydata na jego następcę. Sprawi to, że kanclerz Angela Merkel będzie skoncentrowana na sprawach wewnętrznych, a aktywność Niemiec w UE może krótkoterminowo ulec ograniczeniu.


Ryszarda Formuszewicz
02 czerwca 2010
nr 86 (694)
Implikacje wyborów lokalnych w Gruzji

Zwycięstwo rządzącego Zjednoczonego Ruchu Narodowego w wyborach lokalnych w Gruzji 30 maja br. utrwala dominację obozu prezydenta Saakaszwilego i polityczne rozbicie opozycji. Przebieg wyborów potwierdza konieczność silniejszego wsparcia reform demokratycznych w Gruzji przez Unię Europejską.


Tomasz Sikorski
01 czerwca 2010
nr 85 (693)
Wyniki wyborów parlamentarnych w Republice Czeskiej

Wybory do Izby Poselskiej czeskiego parlamentu zakończyły się wynikiem, który umożliwia powstanie rządu ugrupowań prawicowych. Jeśli do tego dojdzie, będzie to oznaczać zmianę w polityce wewnętrznej, która zostanie ukierunkowana na przeprowadzenie refom, a jednocześnie kontynuację głównych kierunków polityki zagranicznej.


Rafał Morawiec
01 czerwca 2010
nr 84 (692)
Operacje amerykańskich samolotów bezzałogowych w Pakistanie

Od 2008 r. stałym elementem amerykańskiej wojny z terroryzmem stały się tajne ataki samolotów bezzałogowych na kryjówki ekstremistów w Pakistanie. Ta metoda walki, mimo jej doraźnej skuteczności, powoduje wzrost antyamerykańskich nastrojów w Pakistanie i pogarsza wizerunek międzynarodowy USA. Nieproporcjonalne użycie siły, arbitralność wyroków, straty wśród ludności cywilnej i brak poszanowania integralności terytorialnej obcego państwa w wyniku działań samolotów bezzałogowych stoją w sprzeczności z prawem międzynarodowym. Z uwagi na swoją relatywną skuteczność naloty te będą jednak kontynuowane.


Rafał Kownacki, Patryk Kugiel
31 maja 2010
nr 83 (691)
Rosyjska wizja stosunków z Unią Europejską

Deklarowana przez władze Rosji chęć zawarcia „sojuszu modernizacyjnego” z Unią Europejską nie oznacza zmiany priorytetów rosyjskiej polityki zagranicznej. Rosja oferuje Unii jedynie pragmatyczną współpracę sektorową w obszarze gospodarczym. Intensywny rozwój stosunków unijno-rosyjskich może nastąpić dopiero w wypadku zmiany stanowiska Rosji w tak zasadniczych kwestiach, jak stosunek do członkostwa w Światowej Organizacji Handlu czy nowej umowy o partnerstwie i współpracy.


Jarosław Ćwiek-Karpowicz
26 maja 2010
nr 82 (690)
Izraelsko-palestyńskie pośrednie negocjacje pokojowe

Od 9 maja toczą się izraelsko-palestyńskie negocjacje pokojowe, prowadzone w formule rozmów pośrednich, z USA w roli mediatora. Zważywszy na niechętne państwowości palestyńskiej stanowisko prawicowej koalicji rządzącej w Izraelu oraz podziały wewnątrzpalestyńskie, negocjacje mają nikłe szanse powodzenia. Wznowienie procesu pokojowego świadczy jednak o determinacji administracji amerykańskiej w wysiłkach na rzecz rozwiązania konfliktu arabsko-izraelskiego, wynikającej z rosnącej świadomości jego negatywnego wpływu na pozycję i interesy USA na Bliskim Wschodzie.


Patrzcja Sasnal
25 maja 2010
nr 81 (689)
Utworzenie konsorcjum dla przewozu LNG przez Morze Czarne

Zawarcie porozumienia 12 maja br. między Azerbejdżanem, Gruzją i Rumunią o utworzeniu konsorcjum mającego dostarczać skroplony gaz (LNG) przez Morze Czarne jest – mimo stworzenia konkurencji dla projektu Nabucco – korzystne dla Polski jako kolejne przedsięwzięcie dywersyfikujące źródła dostaw gazu do Europy. O realności nowej koncepcji przesądzi studium wykonalności, które ma zostać przygotowane do końca bieżącego roku.


Tomasz Sikorski
24 maja 2010
nr 80 (688)
Wybory parlamentarne w Republice Czeskiej – konsekwencje dla polityki zagranicznej

W wyborach do Izby Poselskiej (izby niższej czeskiego parlamentu), które mają się odbyć 28 i 29 maja br., nie ma zdecydowanego faworyta. Objęcie władzy przez ugrupowania prawicowe oznaczać będzie kontynuację głównych kierunków czeskiej polityki zagranicznej. Powstanie rządu zdominowanego przez lewicę doprowadzi natomiast do ich znaczącej korekty w kwestiach mających istotne znaczenie dla Polski.


Rafał Morawiec
21 maja 2010
nr 79 (687)
Propozycje wzmocnienia koordynacji gospodarczej w UE

Przedstawione 12 maja przez Komisję Europejską propozycje zacieśnienia koordynacji polityki gospodarczej w UE (zwłaszcza w strefie euro) służą wzmocnieniu mechanizmów, które mogłyby skuteczniej zabezpieczyć Unię przez kryzysami fiskalnymi. Uzupełniają one podjęte w ostatnim czasie działania mające na celu ochronę stabilności strefy euro. Obecna sytuacja może przyspieszyć proces reformy zarządzania gospodarczego w obszarze wspólnej waluty.


Marcin Koczor
20 maja 2010
nr 78 (686)
Kryzys wewnętrzny w Tajlandii - implikacje dla regionu

Kryzys wewnętrzny w Tajlandii może niekorzystnie wpłynąć na sytuację w Azji Południowo-Wschodniej. Pacyfikacja demonstrantów 19 maja br. utrudni porozumienie między stronami konfliktu. Jego rozwiązanie zależy obecnie od postawy rządu: służyłoby temu podjęcie rozmów z demonstrantami, natomiast izolowanie opozycji doprowadzi do kolejnych protestów. Ponadto, ewentualne załamanie tajskiej gospodarki pogorszy sytuację ekonomiczną całego regionu. Tajski kryzys uwypuklił słabość ASEAN oraz brak wpływu innych państw i organizacji na sytuację w regionie.


Justyna Szczudlik-Tatar
20 maja 2010
nr 77 (685)
Rekomendacje Grupy ekspertów ds. nowej koncepcji strategicznej NATO

Opublikowany 17 maja br. raport Grupy ekspertów ds. nowej koncepcji strategicznej NATO, w skład której weszło dwunastu niezależnych specjalistów, zawiera niewiążące zalecenia co do jej kształtu. Sekretarz Generalny NATO, dla którego przygotowany został raport, odpowiedzialny jest za przygotowanie wstępnego projektu koncepcji, której przyjęcie planuje się na najbliższym szczycie Sojuszu w Lizbonie (19-20 listopada). W raporcie uwypuklono znaczenie tradycyjnych zadań Sojuszu, związanych ze zbiorową obroną. Mimo niejednoznaczności części zaleceń, m.in. na temat współpracy z Rosją, raport stanowi dobrą podstawę dalszych prac nad nową koncepcją strategiczną.


Marek Madej
18 maja 2010
nr 76 (684)
Rozwiązanie Unii Zachodnioeuropejskiej

Przewodząca Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE) w pierwszym półroczu 2010 r. Hiszpania poinformowała w oświadczeniu z 31 marca br. o rozwiązaniu tej organizacji. Wszelka działalność UZE, zgodnie z procedurą przewidzianą postanowieniami zmodyfikowanego traktatu brukselskiego, ustanie do końca czerwca 2011 r. Przestanie obowiązywać również sam traktat. Decyzje te nie pociągną jednak za sobą żadnych negatywnych następstw dla rozwoju europejskiej współpracy w zakresie bezpieczeństwa i obrony.


Dorota Liszczyk
17 maja 2010
nr 75 (683)
Plan oszczędności budżetowych w Hiszpanii

Decyzja o oszczędnościach budżetowych, ogłoszona przez premiera José Luisa Zapatero 12 maja, wpisuje się w unijny plan stabilizacji sytuacji finansowej w strefie euro, a także przyczynia do zwiększenia wiarygodności Hiszpanii i UE oraz uspokojenia nastrojów na rynkach. Utrwalenie tego stanu uzależnione będzie jednak od wdrożenia hiszpańskiego planu, a także przeprowadzenia zmian w tych państwach strefy euro, które mają poważne problemy ze stanem finansów publicznych (m.in. Portugalia, Włochy).


Beata Wojna
14 maja 2010
nr 74 (682)
Militarne i polityczne znaczenie Floty Czarnomorskiej po zawarciu umowy o przedłużeniu jej stacjonowania na Ukrainie

Podpisanie umowy o przedłużeniu stacjonowania rosyjskiej Floty Czarnomorskiej w Sewastopolu stanowi duży sukces dyplomatyczny Rosji i zwiastuje zacieśnienie współpracy polityczno-gospodarczej z Ukrainą. Mimo degradacji potencjału bojowego Floty, pozostaje ona ważnym instrumentem realizacji polityki zewnętrznej Rosji. Istniejące plany modernizacji Floty nie doprowadzą jednak do zmiany rozkładu sił w regionie Morza Czarnego.


Robert Śmigielski
13 maja 2010
nr 73 (681)
Kryzys w Belgii i jego konsekwencje dla belgijskiej prezydencji w Radzie UE

Konflikt flamandzko-waloński, który doprowadził do rozpisania na 13 czerwca przedterminowych wyborów w Belgii, grozi poważnym osłabieniem rozpoczynającej się w lipcu belgijskiej prezydencji w Radzie UE. Gdyby ten scenariusz się spełnił, przez pół roku wzmocnieniu uległaby pozycja polityczna stałego przewodniczącego Rady Europejskiej Hermana van Rompuya, a osłabieniu – sama instytucja rotacyjnej prezydencji.


Jakub Kumoch
11 maja 2010
nr 72 (680)
Problem zaniżonego kursu chińskiej waluty

Sztywny zaniżony kurs yuana wobec dolara pomógł Chinom w pobudzaniu eksportu i łagodzeniu skutków globalnego kryzysu gospodarczego. Zdaniem wielu państw, w tym przede wszystkim Stanów Zjednoczonych, niedowartościowanie chińskiej waluty ma negatywne następstwa dla gospodarki światowej. Mając świadomość, że rząd chiński nie będzie skłonny do zmiany polityki kursu walutowego pod wpływem nacisków zewnętrznych, w ostatnich tygodniach USA ograniczyły krytykę Chin. Presja w sprawie kursu może się jednak nasilić w wypadku odwlekania decyzji o rewaluacji yuana.


Artur Gradziuk
07 maja 2010
nr 71 (679)
Wybory parlamentarne w Zjednoczonym Królestwie

W brytyjskich wyborach parlamentarnych 6 maja zwycięstwo odniosła opozycyjna Partia Konserwatywna. Nie zdobyła jednak w Izbie Gmin większości niezbędnej do samodzielnych rządów. W tej sytuacji najbardziej prawdopodobne jest powstanie rządu mniejszościowego torysów albo utworzenie rządu koalicyjnego Partii Pracy z Liberalnymi Demokratami.


Bartłomiej Znojek
06 maja 2010
nr 70 (678)
Rezolucja RB ONZ z 27 kwietnia 2010 r. w sprawie karania piractwa

W rezolucji nr 1918 z 27 kwietnia 2010 r. Rada Bezpieczeństwa ONZ po raz kolejny odniosła się do problemu piractwa u brzegów Somalii. Wydana w związku z narastającymi trudnościami w ściganiu sprawców przestępstwa piractwa rezolucja może prowadzić do powołania międzynarodowego trybunału do spraw karania piractwa.


Rafał Kownacki
06 maja 2010
nr 69 (677)
Deklaracja Delors–Buzek o wspólnocie energetycznej

W przeddzień 60. rocznicy przedstawienia deklaracji Schumana, przewodniczący Parlamentu Europejskiego Jerzy Buzek i były przewodniczący Komisji Europejskiej Jacques Delors przyjęli deklarację wzywającą do utworzenia nowej Europejskiej Wspólnoty Energetycznej (EWE). Projekt ten, przy odpowiedniej reakcji zwłaszcza dużych państw członkowskich, w tym Niemiec, Francji i Polski, może zmienić podejście Unii Europejskiej do problemów energii i zmian klimatycznych. Polska mogłaby podjąć kwestię projektu w rozmowach z partnerami z UE.


Leszek Jesień
30 kwietnia 2010
nr 68 (676)
Programy polityki zagranicznej głównych sił politycznych w Zjednoczonym Królestwie

Trzy główne siły polityczne w Zjednoczonym Królestwie prezentują dość zbliżone programy polityki zagranicznej. Najbardziej wyróżniają się poglądy konserwatystów na temat członkostwa w UE i wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony (WPBiO). Te odmienności nie są jednak na tyle duże, by oczekiwać od ewentualnego rządu torysów daleko idącej zmiany polityki zagranicznej. Możliwe, że po wyborach 6 maja dojdzie do powołania rządu koalicyjnego. Wtedy bardziej prawdopodobne będzie porozumienie laburzystów i liberałów, prowadzące do kontynuacji dotychczasowej polityki międzynarodowej.


Bartłomiej Znojek
28 kwietnia 2010
nr 67 (675)
Problem bazy Futenma na Okinawie w stosunkach japońsko-amerykańskich

Premier Japonii Yukio Hatoyama wyznaczył na koniec maja termin rozwiązania kwestii relokacji amerykańskiej bazy Futenma na Okinawie – poważnego problemu w stosunkach japońsko-amerykańskich. Deklaruje chęć przeniesienia bazy poza Okinawę, na co nie zgadzają się Stany Zjednoczone. Dotrzymanie terminu zależy od postawy USA i negocjacji z lokalnymi mieszkańcami. Jest mało prawdopodobne, aby problem bazy naruszył istotę japońsko-amerykańskiego sojuszu. Nie leży to w interesie żadnej ze stron, a także Korei Południowej i Tajwanu, obawiających się nadmiernego wzmocnienia pozycji Chin.


Justyna Szczudlik-Tatar
28 kwietnia 2010
nr 66 (674)
Wybory powszechne w Sudanie

Zwycięzcą kwietniowych wyborów w Sudanie został urzędujący prezydent Omar al-Baszir. Daje to jego faktycznie dyktatorskim rządom większą legitymację, lecz jednocześnie odsuwa ryzyko ponownego wybuchu wojny domowej między południową a północną częścią kraju do czasu referendum na temat podziału Sudanu w 2011 r.


Patrycja Sasnal
26 kwietnia 2010
nr 65 (673)
Wyniki wyborów parlamentarnych na Węgrzech

Dzięki zdecydowanemu zwycięstwu w drugiej turze, FIDESZ byłego premiera Viktora Orbána stał się jedynym w UE ugrupowaniem, które będzie samodzielnie dysponować większością konstytucyjną. Daje mu to silny mandat, potrzebny dla rozwiązania istotnych problemów kraju, zwłaszcza natury gospodarczej. Z drugiej strony, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem niespełnienia przedwyborczych obietnic i rozczarowania zróżnicowanego elektoratu.


Rafał Morawiec
26 kwietnia 2010
nr 64 (672)
Pomoc finansowa dla Grecji

Wystosowanie przez Grecję 23 kwietnia br. prośby o uruchomienie przez UE i MFW mechanizmu pomocy finansowej było – ze względu na drastycznie rosnące koszty obsługi długu publicznego tego państwa – spodziewanym i koniecznym krokiem ze strony rządu George’a Papandreau. Priorytetem jest jak najszybsze przyjęcie i uruchomienie trzyletniego programu pomocy, którego wartość tylko w tym roku może wynieść 45 mld euro.


Marcin Koczor
23 kwietnia 2010
nr 63 (671)
Rosyjsko-ukraińskie porozumienia w sprawie stacjonowania Floty Czarnomorskiej oraz preferencyjnych cen gazu

Wydłużenie okresu stacjonowania Floty Czarnomorskiej na Krymie do 2042 r. w zamian za uzyskanie preferencyjnych cen gazu zwiększa zależność polityczną i gospodarczą Ukrainy od Rosji. Decyzja prezydenta Wiktora Janukowycza wynika z trudnej sytuacji ekonomicznej państwa i świadczy o dużych wpływach lobby przemysłowego, zainteresowanego dalszym subsydiowaniem energochłonnej ukraińskiej gospodarki.


Jarosław Ćwiek-Karpowicz
22 kwietnia 2010
nr 62 (670)
Zbliżenie w stosunkach chorwacko-serbskich i jego znaczenie dla regionu

W ostatnich tygodniach doszło do zbliżenia w stosunkach chorwacko-serbskich. Szereg spotkań na najwyższym szczeblu politycznym i zapowiedzi bliższego współdziałania obu państw mają duże znaczenie nie tylko ze względu na ich starania o członkostwo w Unii Europejskiej, lecz także mogą mieć pozytywny wpływ na sytuację w regionie. Dalsza współpraca Serbii i Chorwacji będzie zależna od poparcia deklaracji konkretnymi działaniami, co z kolei będzie warunkowane polityką prowadzoną przez rządy tych państw.


Tomasz Żornaczuk
21 kwietnia 2010
nr 61 (669)
Wpływ działań dyplomatycznych Turcji na relacje z UE

Turcja podjęła w bieżącym roku działania dyplomatyczne mające przyczynić się do postępów w procesie przedakcesyjnym. Służyły temu liczne wizyty przedstawicieli Turcji w państwach Unii i polityków europejskich w Ankarze. Choć nie doprowadzą one do zmiany nieprzychylnego stanowiska niektórych członków Unii wobec tureckiej akcesji, to jednak mogą tworzyć korzystne uwarunkowania dla prowadzenia negocjacji członkowskich. Najprawdopodobniej nie wystarczy to jednak do przyspieszenia rozmów – z uwagi na problemy wewnętrzne i zewnętrzne tego państwa.


Adam Szymański
20 kwietnia 2010
nr 60 (668)
Obalenie prezydenta Bakijewa w Kirgistanie - przyczyny i implikacje

W toku demonstracji i walk ulicznych 6-7 kwietnia br. prezydent Kirgistanu Kurmanbek Bakijew został zmuszony do opuszczenia stolicy, a 15 kwietnia – do rezygnacji ze stanowiska i wyjazdu z kraju. Władzę przejął rząd tymczasowy, który dąży do ustabilizowania sytuacji. Objęcie władzy przez opozycję powinno zahamować proces budowy ustroju autorytarnego. W polityce zagranicznej zaś nowe władze będą w dalszym ciągu dążyły do zachowywania równowagi między Rosją, USA i Chinami.


Tomasz Sikorski
19 kwietnia 2010
nr 59 (667)
Nowy kodeks wizowy Unii Europejskiej

5 kwietnia 2010 r. wszedł w życie kodeks wizowy Unii Europejskiej. Zawiera on jednolite regulacje dla 25 państw strefy Schengen, stosujących wspólną politykę wizową. Kodeks systematyzuje obowiązujące przepisy, a także ustanawia wspólne zasady i warunki dotyczące wydawania wiz. Uproszczenie formularzy, rozszerzenie katalogu osób zwolnionych z opłaty wizowej, zagwarantowanie prawa do skutecznego środka odwoławczego w przypadku odmownej decyzji wizowej, pozwalają pozytywnie oceniać nowy kodeks. Dla Polski szczególnego znaczenia nabierają przepisy wyznaczające właściwość do rozpatrzenia wniosku wizowego.


Rafał Kownacki
16 kwietnia 2010
nr 58 (666)
Europejska Służba Działań Zewnętrznych - przyszła organizacja i zasady funkcjonowania

Po trwających trzy miesiące pracach wysoka przedstawiciel Unii ds. zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Catherine Ashton przedstawiła 25 marca 2010 r. projekt decyzji Rady w sprawie organizacji i zasad funkcjonowania Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych. Choć przyjęty przez Radę Europejską harmonogram zakłada zamknięcie negocjacji przed końcem kwietnia br., to wypracowanie kompromisu może się przedłużyć. Przyjęcie decyzji wymaga bowiem zarówno jednomyślności państw członkowskich, jak i akceptacji Komisji. Również Parlament Europejski zabiega o uzyskanie wpływu na przyszłe rozstrzygnięcia.


Ryszarda Formuszewicz
15 kwietnia 2010
nr 57 (665)
Perspektywy ratyfikacji amerykańsko-rosyjskiego traktatu rozbrojeniowego przez USA

Wyrażana przez polityków Partii Republikańskiej krytyka części postanowień traktatu rozbrojeniowego z Rosją nie zagrozi jego ratyfikacji przez Stany Zjednoczone. Powodzenie procesu ratyfikacyjnego zmniejszy jednak szanse realizacji innych postulatów administracjiObamy w zakresie polityki nuklearnej.


Bartosz Wiśniewski
12 kwietnia 2010
nr 56 (664)
Żałoba po tragedii w Smoleńsku połączyła Polaków i Rosjan
Tragedię na smoleńskim lotnisku Polska i Rosja przeżywają wspólnie. Atmosfera zbliżenia obydwu narodów sprzyja zamknięciu kwestii historycznych we współczesnych stosunkach polsko-rosyjskich.
09 kwietnia 2010
nr 55 (663)
Rola eksportu uzbrojenia w polityce zagranicznej Federacji Rosyjskiej

Po rozpadzie ZSRR Rosja dokonała komercjalizacji i w znacznej mierze odideologizowała eksport uzbrojenia, nie rezygnując jednak z prób wykorzystania go dla wzmocnienia swej pozycji w świecie. Mimo istotnych słabości rosyjskiego przemysłu zbrojeniowego, Rosji udało się zachować pozycję jednego z dwóch największych eksporterów broni dzięki kontraktom z tradycyjnymi partnerami – Chinami i Indiami – oraz wejściu na nowe rynki.


Robert Śmigielski
08 kwietnia 2010
nr 54 (662)
Wybory parlamentarne na Węgrzech – konsekwencje dla polityki zagranicznej

Zdecydowanym faworytem zbliżających się wyborów parlamentarnych na Węgrzech jest prawicowy FIDESZ byłego premiera Viktora Orbána, który prawdopodobnie stanie na czele nowego jednopartyjnego rządu. Można oczekiwać, że zwycięstwo prawicy, odniesione po ośmiu latach sprawowania władzy przez lewicę, przyniesie istotne zmiany w węgierskiej polityce zagranicznej. Większość z nich powinna mieć korzystny wpływ na perspektywy realizacji głównych celów polityki zagranicznej Polski.


Rafał Morawiec
08 kwietnia 2010
nr 53 (661)
Traktat o ograniczeniu strategicznych arsenałów jądrowych USA i Rosji
Porozumienie podpisane w Pradze na duże znaczenie symboliczne i polityczne. Nie stanowi jednak przełomu w procesie redukcji strategicznych sił jądrowych Rosji i USA.
Łukasz Kulesa
07 kwietnia 2010
nr 52 (660)
Obchody rocznicy zbrodni katyńskiej a stosunki polsko-rosyjskie

Wystąpienie premiera Władimira Putina nie przyniosło oczekiwanego w Polsce przełomu w rosyjskim stanowisku wobec zbrodni katyńskiej. Możliwość zamknięcia problemu katyńskiego w relacjach polsko-rosyjskich zależeć będzie od dalszych kroków strony rosyjskiej, w tym od pełnego otwarcia akt rosyjskiego śledztwa i archiwów.


Robert Śmigielski
30 marca 2010
nr 51 (659)
Zakończenie rundy z Doha w 2010 r. – kolejny niedotrzymany termin?

Ostatnie konsultacje WTO przeprowadzone w dniach 22-26 marca br. w Genewie w sprawie rundy z Doha wykazały, że nie należy oczekiwać szybkiego zawarcia nowego wielostronnego porozumienia handlowego. Bez decyzji politycznych najważniejszych stron negocjacji, zwłaszcza członków G20, zakończenie rundy do końca 2010 r. będzie niemożliwe.


Artur Gradziuk
30 marca 2010
nr 50 (658)
Najważniejsze elementy strategii „Europa 2020”

Podczas posiedzenia 25-26 marca br. Rada Europejska przyjęła ogólne ramy strategii „Europa 2020”, która po 2010 r. ma zastąpić Strategię Lizbońską. Nowa agenda opierać się będzie na konstrukcji „3-5-7”: trzy priorytety, pięć celów ilościowych, siedem projektów przewodnich. Dużo uwagi podczas jej tworzenia poświęca się wzmocnieniu procesu zarządzania. Przyjęcie przez Radę Europejską wiodącej roli w tym zakresie jest niezbędne dla osiągnięcia postępów.


Marcin Koczor
25 marca 2010
nr 49 (657)
Główne wyzwania przed konferencją przeglądową NPT w Nowym Jorku

W dniach 3-28 maja br. odbędzie się w Nowym Jorku konferencja przeglądowa Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej. Poparcie koncepcji rozbrojenia jądrowego przez prezydenta Baracka Obamę spowodowało, że istnieją duże oczekiwania co do wyników spotkania. Jest jednak mało prawdopodobne, by konferencja przyniosła przełom w procesie rozbrojenia lub znacząco przybliżyła rozwiązanie spraw Korei Północnej i Iranu. Należy od niej oczekiwać sygnału, że państwa-strony Układu potrafią osiągnąć kompromis co do głównych kierunków współpracy. Reprezentujące wspólne stanowisko państwa Unii Europejskiej mogą być pomocne w osiągnięciu takiego porozumienia.


Łukasz Kulesa
24 marca 2010
nr 48 (656)
Reforma Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

Konferencja państw-członków Rady Europy w sprawie reformy Europejskiego Trybunału Praw Człowieka odbyła się 18–19 lutego 2010 r. Przyjęto na niej deklarację polityczną zawierającą Plan działania, w którym nakreśœlono pożądany kierunek reform oraz kalendarium wdrażania i kontroli ich realizacji. Plan działania oraz Protokół dodatkowy nr 14, wchodzący w życie w czerwcu 2010 r., ustanawiają ramy prawne ewolucji europejskiego systemu ochrony praw człowieka w najbliższych dziesięciu latach.


Rafał Tarnogórski
23 marca 2010
nr 47 (655)
Porażka francuskiej prawicy w wyborach regionalnych - konsekwencje dla prezydenta Sarkozy'ego i polityki zagranicznej Francji

W wyborach do władz francuskich regionów centroprawicowe ugrupowanie Nicolasa Sarkozy’ego uzyskało zdecydowanie gorszy wynik niż partie lewicowe. Porażka obniża szansę urzędującego prezydenta na reelekcję w 2012 r. By zapobiec utracie władzy, Sarkozy przypuszczalnie będzie się musiał skoncentrować na sprawach wewnętrznych, a pod koniec kadencji ograniczy swoją aktywność międzynarodową. Okres ten zbiegnie się z polską prezydencją w UE.


Jakub Kumoch
19 marca 2010
nr 46 (654)
Afganistan w polityce zagranicznej Federacji Rosyjskiej

Rozwój sytuacji w Afganistanie ma znaczenie dla Rosji głównie ze względu na jej interesy w Azji Środkowej. Dążąc do zachowania swych wpływów w tym regionie, Rosja nie jest zainteresowana ani pełnym sukcesem ISAF, ani klęską operacji. Otwarcie korytarzy tranzytowych na potrzeby ISAF świadczy jednak o tym, że Rosja jest gotowa do ograniczonej współpracy z NATO w Afganistanie, zwłaszcza jeżeli pozwoli to uzyskać korzyści w sprawach mających dla niej priorytetowe znaczenie (zablokowanie rozszerzenia NATO, rozmowy rozbrojeniowe z USA, umocnienie OUBZ).


Robert Śmigielski
18 marca 2010
nr 45 (653)
Debata polityczna w Wielkiej Brytanii w sprawie misji w Afganistanie

Obie główne siły polityczne w Wielkiej Brytanii – Partia Pracy i Partia Konserwatywna – zgadzają się co do konieczności dalszego brytyjskiego zaangażowania w Afganistanie. Różnice między ugrupowaniami są niewielkie, dlatego niezależnie od wyniku tegorocznych wyborów w Wielkiej Brytanii należy spodziewać się kontynuacji jej dotychczasowej polityki wobec Afganistanu. Trudności w jej realizacji przez nowy rząd mogą wiązać się ze zmniejszającym się poparciem Brytyjczyków dla misji afgańskiej oraz niekorzystną sytuacją finansów publicznych.


Bartłomiej Znojek
18 marca 2010
nr 44 (652)
„Partnerstwo dla modernizacji” – nowa inicjatywa UE wobec Rosji

Proponowane przez Komisję Europejską „Partnerstwo dla modernizacji” ma na celu usprawnienie współpracy Unii Europejskiej z Rosją. Inicjatywa znajduje się w fazie koncepcyjnej, ale już spotkała się z zainteresowaniem władz rosyjskich. Dla Unii priorytetem powinno być jednak zawarcie nowej umowy o współpracy i partnerstwie.


Jarosław Ćwiek-Karpowicz, Ryszarda Formuszewicz
16 marca 2010
nr 43 (651)
Wizyta prezydenta Afganistanu Hamida Karzaja w Pakistanie

Prezydent Afganistanu złożył w dniach 10–11 marca br. oficjalną wizytę w Pakistanie. Podczas rozmów zapowiedziano wzmocnienie współpracy antyterrorystycznej i ożywienie dialogu dwustronnego. Kluczowe znaczenie dla przyszłości regionu może mieć jednak rola Pakistanu w rozmowach pokojowych z talibami.


Patryk Kugiel
12 marca 2010
nr 42 (650)
Europejski Instrument Sąsiedztwa i Partnerstwa: nowe programy na lata 2011-–2013

Przyjęte przez Komisję 2 marca br. nowe programy nie wprowadzają modyfikacji w ogólnej wysokoœści ani przeznaczeniu œśrodków na Europejską Politykę Sąsiedztwa. Uwzględniają natomiast zmiany, jakie nastąpiły w otoczeniu UE i relacjach między Unią a poszczególnymi sąsiadami. Duży wpływ na ich kształt miała inicjatywa Partnerstwa Wschodniego. W związku z przyjętymi programami pojawia się pytanie o finansowanie Europejskiej Polityki Sąsiedztwa po 2013 r. Stworzenie synergii między pomocą unijną, wsparciem międzynarodowych instytucji finansowych oraz prywatnymi inwestorami będzie miało kluczowe znaczenie dla realizacji celów tej polityki w perspektywie finansowej 2014–-2020.


Beata Wojna
11 marca 2010
nr 41 (649)
Wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie Brita – implikacje dla stosunków UE–Izrael

W myśl wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z 25 lutego br. w sprawie Brita produkty pochodzące z Zachodniego Brzegu nie są objęte terytorialnym zakresem stosowania układu stowarzyszeniowego z Izraelem, zatem nie mogą podlegać preferencyjnemu traktowaniu ustanowionemu w układzie. Orzeczenie to stanowi przejaw kontroli sądowej w zakresie zgodności z prawem międzynarodowym umów zawieranych przez Unię Europejską. Dla państw członkowskich UE jest natomiast wskazaniem, w jaki sposób prowadzić politykę handlową wobec Izraela i terytoriów palestyńskich.


Rafał Kownacki
10 marca 2010
nr 40 (648)
Kwestia członkostwa Islandii w Unii Europejskiej

Komisja Europejska zarekomendowała w opinii z lutego br. rozpoczęcie negocjacji akcesyjnych z Islandią. Choć przez udział w Europejskim Obszarze Gospodarczym (EOG) państwo to jest w znacznym stopniu zintegrowane z UE, to pozytywne zakończenie rozmów będzie zależeć od rozwiązania problemów wynikających z kryzysu gospodarczego oraz przyjęcia dorobku prawnego Unii w dziedzinach nieobjętych EOG. Członkostwo Islandii w UE, które Polska powinna wspierać, jest możliwe najwcześniej za trzy lata.


Adam Szymański
08 marca 2010
nr 39 (647)
Wybory parlamentarne w Iraku

Drugie wolne wybory parlamentarne w Iraku od interwencji w 2003 r. mogą stanowić przełom w rozwoju politycznym państwa. Wzięły w nich udział wszystkie grupy etniczne i religijne. Dalsza stabilizacja kraju będzie zależeć od sprawnego utworzenia koalicji rządzącej.


Patrycja Sasnal
05 marca 2010
nr 38 (646)
Szczyt energetyczny w Budapeszcie

Szczyt energetyczny w Budapeszcie zwołany z inicjatywy państw Grupy Wyszehradzkiej (V4) zakończył się przyjęciem ważnej z punktu widzenia potencjalnej współpracy w regionie deklaracji na temat bezpieczeństwa energetycznego. Na uwagę zasługuje uzupełnienie propozycji wspólnych projektów infrastrukturalnych o postulat pozyskania środków z polityki spójności. W dokumencie wyraźnie wskazano, że droga do realizacji celów prowadzi przez skuteczne współdziałanie na forum UE, na przykład przy tworzeniu finansowych podstaw polityki energetycznej.

 


Ernest Wyciszkiewicz
04 marca 2010
nr 37 (645)
Rozwój dyplomacji publicznej w Rosji

Prezydent Dmitrij Miedwiediew 3 lutego br. podjął decyzję o utworzeniu Fundacji Wspierania Dyplomacji Publicznej im. Aleksandra Gorczakowa oraz Rosyjskiej Rady ds. Międzynarodowych. Instytucje te zostały powołane w celu wzmocnienia głosu Rosji w światowej debacie o sprawach międzynarodowych.

 


Jarosław Ćwiek-Karpowicz
03 marca 2010
nr 36 (644)
Wznowienie indyjsko-pakistańskich rozmów dwustronnych

Po raz pierwszy od zamachów terrorystycznych w Mumbaju w 2008 r. Indie i Pakistan odbyły 25 lutego br. oficjalne rozmowy dyplomatyczne. Choć bezpośrednie rezultaty spotkania były ograniczone, to stanowiło ono ważny krok w kierunku pełnego wznowienia indyjsko-pakistańskiego dialogu pokojowego. Przyszłość tego procesu pozostanie uzależniona głównie od polityki Pakistanu wobec działających w tym kraju organizacji terrorystycznych atakujących cele w Indiach. Ewentualna poprawa relacji indyjsko-pakistańskich może istotnie wpłynąć na bezpieczeństwo w Azji Południowej i ułatwić zadanie stabilizacji Afganistanu. 


Patryk Kugiel
02 marca 2010
nr 35 (643)
Fot. Shutterstock
Działania UE w reakcji na sytuację gospodarczą Grecji

W reakcji na głęboki kryzys budżetowy Grecji UE przyjęła pakiet działań, których celem jest skłonienie tego państwa do podjęcia radykalnych kroków konsolidacyjnych w sektorze finansów publicznych, a także do wdrożenia reform strukturalnych. Forma udzielenia pomocy finansowej, która byłaby ważnym sygnałem zarówno dla uczestników rynków finansowych jak i greckiego społeczeństwa, nie została jeszcze oficjalnie przedstawiona. Właściwą opcją byłoby włączenie MFW w te działania.


Marcin Koczor
26 lutego 2010
nr 34 (642)
Argentyńsko-brytyjski spór o Falklandy

Rozpoczęcie eksploatacji ropy naftowej w pobliżu Falklandów przez firmę brytyjską doprowadziło do zaostrzenia stosunków Argentyny z Wielką Brytanią. Brytyjski rząd stanowczo broni obecnego statusu terytorium i nie ustąpi wobec argentyńskich postulatów, by podjąć negocjacje w sprawie zwierzchności terytorialnej nad wyspami.


Bartłomiej Znojek
24 lutego 2010
nr 33 (641)
Postulaty USA wobec nowej koncepcji strategicznej NATO

Stanowisko USA wobec nowej koncepcji strategicznej Sojuszu Północnoatlantyckiego zostało doprecyzowane w wystąpieniu sekretarz stanu Hillary Clinton w Waszyngtonie z 22 lutego br. Szczególnie dużo uwagi poświęciła ona kwestii wzmocnienia znaczenia art. 5 Traktatu Waszyngtońskiego.


Marcin Terlikowski
24 lutego 2010
nr 32 (640)
Nowy etap w stosunkach amerykańsko-chińskich

Rozwój współpracy USA z Chinami stał się jednym z najważniejszych celów polityki zagranicznej Baracka Obamy. Miało mu sprzyjać odsunięcie spraw wrażliwych na drugi plan. Niemniej jednak na początku 2010 r. w stosunkach amerykańsko-chińskich nabrały wagi kwestie sporne: cenzura Internetu i wolność słowa w ChRL, sprzedaż przez USA broni Tajwanowi, spotkania amerykańskich polityków z Dalajlamą, rozbieżności co do irańskiego programu atomowego i polityki kursowej. Świadczy to o zmianie polityki Stanów Zjednoczonych wobec Chin, co nie tylko negatywnie wpłynie na stosunki dwustronne, ale też utrudni współpracę obu państw w sprawach globalnych.


Artur Gradziuk
23 lutego 2010
nr 31 (639)
Czteroletni przegląd obronny USA – implikacje dla polityki Stanów Zjednoczonych wobec NATO

Najnowszy czteroletni przegląd obronny podkreśla znaczenie NATO dla polityki bezpieczeństwa Stanów Zjednoczonych. Na uwagę zasługują zapowiedzi utrzymania obecnej struktury amerykańskiego zaangażowania wojskowego w Europie.

 


Bartosz Wiśniewski
22 lutego 2010
nr 30 (638)
Przyszłość holenderskiego zaangażowania wojskowego w Afganistanie

Rozpad koalicji rządowej w Holandii oznacza, że kontyngent tego państwa najprawdopodobniej zostanie wycofany z prowincji Uruzgan do końca 2010 r. Z wojskowego punktu widzenia będzie to poważna, aczkolwiek niedecydująca dla przyszłości operacji strata. Kluczowe dla NATO będą natomiast polityczne następstwa holenderskich rozstrzygnięć.


Łukasz Kulesa
19 lutego 2010
nr 29 (637)
Negocjacje w sprawie okrętu typu Mistral – implikacje dla stosunków Francji z partnerami z NATO

Zgoda rządu francuskiego na negocjacje w sprawie sprzedaży Rosji okrętu typu Mistral postrzegana jest we Francji wyłącznie w kategoriach gospodarczych. Mimo to planowana transakcja doprowadzi do poważnej debaty na temat wiarygodności sojuszniczej Francji, zwłaszcza wśród środkowoeuropejskich członków NATO. Wiele wskazuje na to, że władze francuskie nienależycie oszacowały poziom sprzeciwu, na jaki w Europie Środkowej napotyka eksport broni do Rosji. Francja cały czas ma możliwość wycofania się z transakcji.


Jakub Kumoch
18 lutego 2010
nr 28 (636)
Doktryna wojenna Federacji Rosyjskiej

W zatwierdzonej 5 lutego 2010 r. Doktrynie wojennej Rosja jako potencjalnych przeciwników wskazuje NATO i USA. Sprzeciwia się ona dalszemu rozszerzeniu Sojuszu i globalizacji jego funkcji, ale zarazem wskazuje na gotowość do współpracy, warunkując ją uwzględnieniem przez NATO rosyjskich interesów. W obliczu słabości sił konwencjonalnych, broń jądrowa pozostaje głównym instrumentem polityki obronnej służącym zapobieżeniu agresji przeciw Rosji.


Robert Śmigielski
17 lutego 2010
nr 27 (635)
Szczyt na rzecz działań dla Morza Bałtyckiego

Zorganizowany z inicjatywy Finlandii w Helsinkach Szczyt na rzecz działań dla Morza Bałtyckiego został wykorzystany przez Rosję do forsowania bieżących interesów gospodarczych i politycznych, zwłaszcza promocji projektu Gazociągu Północnego. Innym celem Rosji było zademonstrowanie rosnącego znaczenie akwenu w jej polityce zagranicznej.


Lidia Puka
15 lutego 2010
nr 26 (634)
Rezolucje Parlamentu Europejskiego o państwach kandydujących do UE

Rezolucje Parlamentu Europejskiego oceniające stan przygotowania Chorwacji oraz Macedonii do akcesji, jak również debata nad tymi dokumentami wskazują na panujący w UE pozytywny stosunek do tych kandydatów. Rezolucja o Turcji z wieloma krytycznymi uwagami potwierdza, że rezultat negocjacji członkowskich z tym państwem pozostaje kwestią otwartą.


Adam Szymański
12 lutego 2010
nr 25 (633)
Wyniki nieformalnego posiedzenia Rady Europejskiej

Zwołanie przez przewodniczącego Hermana Van Rompuya nieformalnego posiedzenia Rady Europejskiej (11 lutego br.) miało wzmocnić udział liderów państw członkowskich w procesie wypracowywania strategii post-lizbońskiej. Jednakże dyskusję zdominowała kwestia konieczności wypracowania stanowiska w sprawie ewentualnej pomocy finansowej dla Grecji. Szczegóły tej operacji nie są jeszcze znane.

 


Marcin Koczor
11 lutego 2010
nr 24 (632)
Pozycja Związku Wypędzonych w Fundacji „Ucieczka, Wypędzenie, Pojednanie”

Ze sporu o obsadę Fundacji Rady „Ucieczka, Wypędzenie, Pojednanie” wzmocniony wychodzi Związek Wypędzonych. Poczynione na rzecz tej organizacji koncesje umacniają jej aspiracje do bycia głównym kustoszem pamięci o przymusowych migracjach ludności niemieckiej.


Ryszarda Formuszewicz
11 lutego 2010
nr 23 (631)
Nowe otwarcie w stosunkach amerykańsko-rosyjskich: bilans i perspektywy

Efekty proklamowanego przez USA w lutym 2009 r. nowego otwarcia (reset) w stosunkach z Rosją są umiarkowane. Poprawa atmosfery we wzajemnych relacjach w związku ze spodziewanym porozumieniem o redukcji zbrojeń strategicznych tylko nieznacznie ułatwi współdziałanie w innych dziedzinach. Skala zaangażowania Rosji w rozwiązanie problemu programu nuklearnego Iranu lub wsparcie operacji w Afganistanie w niewielkim stopniu zależą od zabiegów USA. Strony pozostaną także przy dotychczasowych stanowiskach wobec politycznego statusu obszaru poradzieckiego.


Robert Śmigielski, Bartosz Wiśniewski
10 lutego 2010
nr 22 (630)
Rosyjskie propozycje na monachijskiej konferencji nt. bezpieczeństwa

Podczas konferencji w Monachium w dniach 5–7 lutego br. Rosja podtrzymała propozycję zawarcia nowego traktatu o bezpieczeństwie europejskim. Powróciła ponadto do idei współpracy w układzie Rosja–UE–USA w kluczowych kwestiach międzynarodowych. Mimo że jej obecne propozycje nie odbiegają znacząco od już przedstawianych, to zainteresowanie dyskusją nad nimi w niektórych państwach zachodnioeuropejskich rośnie.


Robert Śmigielski
08 lutego 2010
nr 21 (629)
Wyniki wyborów prezydenckich na Ukrainie

Zwycięstwo Wiktora Janukowycza nad Julią Tymoszenko w wyborach prezydenckich na Ukrainie, uzyskane dzięki minimalnie większemu poparciu, może skłonić urzędującą premier do sądowych prób podważenia ich wyników, co najprawdopodobniej jednak nie przyniesie oczekiwanego przez nią rezultatu. Janukowycz w najbliższych miesiącach doprowadzi do dymisji Tymoszenko i utworzenia przychylnego mu rządu.


Łukasz Adamski
05 lutego 2010
nr 20 (628)
Nowa Komisja Europejska – zmiany organizacyjne

W Komisji Europejskiej, którą 9 lutego ma zatwierdzić Parlament Europejski, nastąpią znaczące przekształcenia wynikające zarówno ze zmian traktatowych, jak i rozstrzygnięć politycznych. Efektywność wdrażanych rozwiązań na poziomie administracyjnym będzie kluczowym warunkiem sprawnego funkcjonowania kolegium komisarzy. Skuteczna realizacja polskiej polityki europejskiej wymaga zatem pogłębionego monitoringu zmian zachodzących w strukturze Komisji i wewnętrznych mechanizmach jej funkcjonowania.


Ryszarda Formuszewicz, Marcin Koczor
05 lutego 2010
nr 19 (627)
Posiedzenie Francusko-Niemieckiej Rady Ministrów

Na spotkaniu w Paryżu rządów Francji i Niemiec 4 lutego przyjęto plan współpracy obu państw do 2020 r. W dokumencie nie znalazły odzwierciedlenia wysuwane przez Francję ambitne propozycje zacieśnienia integracji obu krajów. Może być to korzystne zarówno dla perspektyw rozwoju współpracy Polski i Niemiec, jak i Trójkąta Weimarskiego.


Jakub Kumoch
03 lutego 2010
nr 18 (626)
Kryzys w stosunkach turecko-izraelskich

Interwencja Izraela w Strefie Gazy na przełomie 2008 i 2009 r. wywołała długotrwały kryzys w stosunkach tego państwa z Turcją. Wynikł on także z rozbieżności polityki bliskowschodniej obu krajów oraz ich sytuacji wewnętrznej. Choć powrót do stanu relacji z lat 90. jest mało prawdopodobny, to jednak możliwe jest ich ułożenie w taki sposób, aby nie dochodziło do eskalacji nieuniknionych napięć. Będzie na tym zależeć nie tylko Turcji i Izraelowi, lecz także USA i UE – ze względu na niekorzystne oddziaływanie kryzysu na stabilizację Bliskiego Wschodu.


Adam Szymański
01 lutego 2010
nr 17 (625)
Katastrofa humanitarna na Haiti – wyzwania dla społeczności międzynarodowej

Trzęsienie ziemi, które nawiedziło Haiti 12 stycznia br., dokonało największych spustoszeń w historii tego kraju. Zginęło około 200 tys. osób, a prawie 2 mln zostało pozbawionych dachu nad głową. W wymiarze międzynarodowym, trzęsienie ukazało brak skutecznych mechanizmów zbiorowego zarządzania kryzysowego na wypadek klęsk żywiołowych o dużych rozmiarach. Powinno to skłonić rządy – szczególnie państw członkowskich UE – do zastąpienia działań ad hoc sprawnym systemem pomocy i reagowania humanitarnego.


Rafał Kownacki
29 stycznia 2010
nr 16 (624)
Orędzie prezydenta Stanów Zjednoczonych o stanie państwa

W swoim pierwszym orędziu o stanie państwa, wygłoszonym 27 stycznia br., prezydent Obama skupił się na sprawach polityki wewnętrznej. Wyzwania związane z wprowadzaniem reform społeczno-gospodarczych mogą wpłynąć na jego aktywność międzynarodową w 2010 r.


Bartosz Wiśniewski
28 stycznia 2010
nr 15 (623)
Gazociąg Północny a tor żeglugowy do Szczecina i Świnoujścia

Decyzja Niemiec o ułożeniu Gazociągu Północnego ponownie wzbudziła w Polsce obawy o dostęp do polskich portów. Zastrzeżono jednak możliwość jej modyfikacji lub uzupełnienia po dostarczeniu przez Polskę planów ich rozbudowy. Zważywszy na termin rozpoczęcia układania rurociągu, nie należy z tym zwlekać, weryfikując przy okazji zasadność obaw.


Rafał Tarnogórski
28 stycznia 2010
nr 14 (622)
Ocena priorytetów prezydencji Kazachstanu w OBWE w 2010 roku

Na posiedzeniu Stałej Rady OBWE 14 stycznia br. Kazachstan przedstawił priorytety swojego rocznego przewodnictwa w tej organizacji. Będzie ono wykorzystywane przez to państwo do autopromocji i kształtowania pozytywnego wizerunku międzynarodowego. Można oczekiwać aktywności Kazachstanu we wspieraniu dialogu w sprawach Górskiego Karabachu, rozszerzenia niewojskowej pomocy dla Afganistanu i większego zaangażowania OBWE w problemy Azji Środkowej. Do deklaracji kazachskiego przewodnictwa o znaczeniu dla niego kwestii praw człowieka i demokracji należy podejść sceptycznie.


Tomasz Sikorski
26 stycznia 2010
nr 13 (621)
Uhonorowanie Stepana Bandery – wyzwania dla polityki RP wobec Ukrainy

Decyzja prezydenta Wiktora Juszczenki o pośmiertnym przyznaniu najwyższego ukraińskiego odznaczenia państwowego Stepanowi Banderze wywołuje na Ukrainie duże kontrowersje. Polska powinna rozważyć złożenie protestu, wskazując na jej potencjalnie negatywne konsekwencje dla stosunków dwustronnych. Należy także podejmować działania służące lepszemu zrozumieniu polskiej perspektywy historycznej przez ukraińskie elity oraz dążyć do tego, aby różnice w interpretacjach wspólnej przeszłości w jak najmniejszym stopniu wpływały na bieżące stosunki dwustronne.


Łukasz Adamski
25 stycznia 2010
nr 12 (620)
Kryzys wokół formowania nowego rządu Afganistanu

Zaprzysiężenie nowego afgańskiego rządu prezydenta Hamida Karzaja nastąpiło dopiero 18 stycznia 2010 r. Długi proces tworzenia gabinetu pogłębił kryzys polityczny w Afganistanie wywołany manipulacjami, do jakich doszło w trakcie wyborów prezydenckich. Biorąc pod uwagę kontrowersje wokół nowego rządu oraz niestabilną sytuację wewnętrzną, osiągnięcie celów zwołanej na 28 stycznia w Londynie konferencji w sprawie sytuacji w Afganistanie jest wątpliwe.


Piotr Krawczyk
22 stycznia 2010
nr 11 (619)
Perspektywy integracji Serbii z UE

W grudniu 2009 r. Serbia złożyła wniosek o członkostwo w UE. Perspektywa jej integracji z Unią została potwierdzona przez państwa członkowskie poprzez przyjęcie Umowy przejściowej o handlu z Serbią oraz zniesienie obowiązku wizowego dla jej obywateli. Postępy procesu akcesyjnego Serbii będą jednak uzależnione nie tylko od skuteczności wdrażania acquis communautaire, ale także od ujęcia gen. Ratka Mladicia oraz Gorana Hadžicia i doprowadzenia ich przed Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii (ITCY). Pasywność polskiej polityki wobec państw Bałkanów Zachodnich nie pozwoli na wykorzystanie szans wzmocnienia w przyszłości polskiej pozycji w UE.


Tomasz Żornaczuk
21 stycznia 2010
nr 10 (618)
Rosnąca liczba ofiar walk i działań terrorystycznych w Pakistanie w 2009 r.

Według najnowszych raportów liczba ofiar zamachów terrorystycznych w Pakistanie w 2009 r. przewyższyła liczbę ofiar cywilnych w Afganistanie w tym samym okresie. Utrzymanie się takiej tendencji może pogłębić niechęć pakistańskiej opinii publicznej wobec Stanów Zjednoczonych i ich sojuszników.


Patrycja Sasnal
20 stycznia 2010
nr 9 (617)
Zmiana podstawy prawnej działania Europolu

Przekształcenie Europolu 1 stycznia 2010 r. w nową agencję Unii Europejskiej pozwoli państwom członkowskim łatwiej modyfikować kompetencje Urzędu i stojące przed nim zadania. Ponadto na podstawie traktatu lizbońskiego Europol uzyskał niezbędne uprawnienia operacyjne, co przyczyni się do jego większej samodzielności w przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości. W interesie Polski leży poszerzenie kompetencji Europolu o działania przeciwko przestępczości mającej swoje korzenie poza obszarem UE.


Radosław Kołatek
19 stycznia 2010
nr 8 (616)
Implikacje umowy o wolnym handlu ASEAN-Chiny (ACFTA)

1 stycznia 2010 r. weszło w życie pięć umów o wolnym handlu zawartych przez ASEAN. Wśród nich najważniejsza jest ACFTA – umowa z Chinami, powołująca jedną z największych na świecie stref wolnego handlu. Liberalizacja handlu między ASEAN i Chinami powinna prowadzić do wzrostu wymiany handlowej i zwiększenia chińskich inwestycji w regionie, jednak w niektórych państwach ASEAN wywołuje obawy co do negatywnych skutków wzrostu importu z Chin. ACFTA jest dla Chin ważnym elementem zacieśnienia współpracy z państwami Azji Południowo-Wschodniej oraz umacniania pozycji w regionie.


Artur Gradziuk
18 stycznia 2010
nr 7 (615)
Wybory prezydenckie na Ukrainie

Po pierwszej turze wyborów prezydenckich premier Julia Tymoszenko zwiększyła szansę na pokonanie lidera Partii Regionów Wiktora Janukowycza w drugiej turze, zaplanowanej na 7 lutego. Jednak perspektywy jej zwycięstwa nadal są nieco mniejsze niż przywódcy opozycji.


Łukasz Adamski
15 stycznia 2010
nr 6 (614)
Al-Ka’ida w Jemenie

Rozbudowa struktur Al-Ka’idy w Jemenie wynika w ostatnich latach głównie z  problemów wewnętrznych tego państwa: złego stanu gospodarki, powszechnej biedy oraz słabości politycznej rządu, niezdolnego do zwalczenia ruchów odśrodkowych na południu i północy kraju oraz przeciwdziałania terroryzmowi. Z uwagi na niestabilność Jemenu i duże poparcie społeczne dla Al-Ka’idy, otwarta interwencja zbrojna USA jest mało prawdopodobna, a jednocześnie niewskazana. Społeczność międzynarodowa powinna natomiast starać się zwiększyć pomoc rozwojową dla Jemenu, bez czego jego destabilizacja może się pogłębić.


Patrycja Sasnal
14 stycznia 2010
nr 5 (613)
Implikacje otwarcia nowych rurociągów w Azji Środkowej

Wznowienie dostaw gazu z Turkmenistanu do Rosji, uruchomienie nowego gazociągu do Iranu oraz otwarcie gazociągu do Chin w grudniu 2009 r. świadczą o wzmocnieniu pozycji Turkmenistanu – największego w regionie producenta gazu. W sytuacji, gdy Chiny stworzyły temu państwu możliwość dywersyfikacji kierunków eksportu, uzyskanie w najbliższych latach gwarancji dostaw środkowoazjatyckiego gazu dla priorytetowego unijnego projektu Nabucco będzie bardzo trudne. Natomiast w średniej pespektywie dostawy takie nie są wykluczone, gdyż Turkmenistan będzie mniej podatny na naciski Rosji dążącej do ograniczenia rozwoju jego zdolności eksportowych w kierunku zachodnim.


Tomasz Sikorski
12 stycznia 2010
nr 4 (612)
USA a prawo wojny (Al-Bihani v. Obama)

5 stycznia br. amerykański federalny sąd apelacyjny oddalił odwołanie więźnia Guantanamo Jemeńczyka Ghaleba Nassara Al-Bihani, skarżącego się na bezprawność uwięzienia bez orzeczenia sądu oraz pogwałcenie zasad międzynarodowego prawa wojny. Sąd uznał zatrzymanie za legalne w świetle prawa amerykańskiego.


Rafał Tarnogórski
11 stycznia 2010
nr 3 (611)
Grupa bojowa Unii Europejskiej pod polskim dowództwem

Przez najbliższe pół roku grupa bojowa UE, w której Polska sprawuje dowodzenie i wystawia połowę oddziałów, będzie pełniła dyżur, gotowa do podjęcia natychmiastowych działań w wypadku decyzji Unii o jej użyciu w misji wojskowej. Prawdopodobieństwo konieczności jej wykorzystania jest jednak niskie, głównie ze względu na istotne słabości samego systemu grup bojowych UE. Przezwyciężenie jego dysfunkcjonalności oraz racjonalizacja mechanizmów pozyskiwania sił do operacji wojskowych Unii mogą być przedmiotem inicjatyw podczas polskiej prezydencji w UE w 2011 r.

 


Marcin Terlikowski
08 stycznia 2010
nr 2 (610)
Postulaty Związku Wypędzonych zmian w Fundacji "Ucieczka, Wypędzenie, Pojednanie"

Przedstawione przez Związek Wypędzonych warunki rozwiązania sporu o obsadę miejsc w radzie fundacji "Ucieczka, Wypędzenie, Pojednanie" stanowią otwartą krytykę fundamentów realizowanej przez rząd Niemiec koncepcji upamiętnienia. Podważona została tym samym wartość politycznego kompromisu wypracowanego podczas rządów wielkiej koalicji. Z uwagi na radykalizm postulatów możliwe jest co najwyżej częściowe ich uwzględnienie przez władze niemieckie. Niemniej wprowadzenie nowych wątków do debaty umożliwia chadekom i liberałom wyciszenie wewnątrzkoalicyjnego konfliktu o obecność w radzie Eriki Steinbach.


Ryszarda Formuszewicz
07 stycznia 2010
nr 1 (609)
Prezydencja Hiszpanii w Unii Europejskiej

Wdrożenie instytucjonalnych rozwiązań zawartych w traktacie lizbońskim jest największym wyzwaniem dla hiszpańskiej prezydencji. W jej trakcie ustanowione zostaną precedensy, do których będą mogły odwołać się kolejne państwa sprawujące przewodnictwo. Okres kształtowania się praktyki politycznej, która prócz przepisów prawnych będzie podstawą funkcjonowania prezydencji stałej i rotacyjnej, przeciągnie się i obejmie co najmniej prezydencję belgijską, a może nawet węgierską. Polska, oprócz uważnej obserwacji procesu wdrażania traktatu, powinna także zwrócić uwagę na gospodarcze aspekty hiszpańskiego przewodnictwa, w tym na początek dyskusji o nowej perspektywie finansowej UE.


Beata Wojna

 


 
Portal PISM wykorzystuje pliki cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich zapis lub wykorzystanie.
Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce Prywatności.
Akceptuję politykę prywatności portalu. zamknij